Oostenrijkse koe Veronika gebruikt gereedschap, verrast wetenschappers

Gereedschapgebruikende koe daagt aannames over runderintelligentie uit

In een opmerkelijke ontdekking die herschrijft wat we weten over de cognitie van boerderijdieren, heeft een 13-jarige Zwitserse bruine koe genaamd Veronika geavanceerd gereedschapsgebruik gedemonstreerd dat wetenschappers heeft verbaasd. De koe, die op een biologische boerderij in Nötsch, Oostenrijk leeft, is waargenomen terwijl ze stokken, harken en bezems gebruikt om moeilijk bereikbare delen van haar lichaam te krabben—gedrag dat voldoet aan de biologische definitie van gereedschapsgebruik en een doorbraak vertegenwoordigt in het begrijpen van de intelligentie van vee.

Wetenschappelijk onderzoek onthult geavanceerd gedrag

Toen video's van Veronika's gedrag viraal gingen online, trokken ze de aandacht van professor Alice Auersperg, een vooraanstaand cognitief bioloog aan de Universiteit voor Diergeneeskunde in Wenen. Auersperg en een collega reisden naar de boerderij om experimenten uit te voeren en de vaardigheden van de koe uit eerste hand te documenteren.

'Wat haar uniek maakt is dat ze een voorwerp als multifunctioneel gereedschap gebruikt,' legde Auersperg uit. 'Ze toont doelgericht, contextgevoelig gereedschapsgebruik met fijne motorische targeting en anticipatie.'

De onderzoekers voerden experimenten uit met een dekschrobber, die ze in verschillende posities voor Veronika plaatsten. Ze dachten aanvankelijk dat ze fouten maakte toen ze de gladde achterkant van het handvat gebruikte om zichzelf te krabben, maar realiseerden zich toen dat ze bewust verschillende delen van het gereedschap gebruikte voor verschillende lichaamsdelen. Ze gebruikte het borsteldeel voor brede gebieden zoals haar rug en flanken, terwijl ze het gladde stokdeel gebruikte voor gevoeligere gebieden zoals haar buik, uiers en anus.

Implicaties voor onderzoek naar dierencognitie

Deze ontdekking voegt koeien toe aan de groeiende lijst van dieren waarvan bekend is dat ze gereedschap gebruiken, samen met soorten zoals primaten, vogels, olifanten en dolfijnen. Volgens Wikipedia's pagina over dierlijk gereedschapsgebruik vereist gereedschapsgebruik geavanceerde cognitie en werd ooit gedacht exclusief menselijk te zijn.

Veronika's gedrag vertegenwoordigt een uitzonderlijk zeldzame vorm van multifunctioneel gereedschapsmanipulatie die eerder alleen overtuigend was gedocumenteerd bij chimpansees buiten mensen om. De koe toont flexibel probleemoplossend vermogen door gereedschap te selecteren, aan te passen en te gebruiken met verrassende handigheid.

'Dit suggereert dat technisch probleemoplossen niet beperkt is tot soorten met grote hersenen of gespecialiseerde aanhangsels,' merkten onderzoekers op in een recent Ars Technica artikel over de ontdekking.

Perspectief van boer en wereldwijde aandacht

Boer Witgar Wiegel uitte verbazing over de internationale media-aandacht die zijn koe heeft gekregen. 'The Washington Post, The New York Times, Le Figaro, The Guardian, The Süddeutsche Zeitung—ze hebben allemaal gebeld,' zei hij.

Wiegel is echter niet teleurgesteld door de aandacht. Hij vindt het belangrijk dat mensen begrijpen waar dieren toe in staat zijn en niet aannemen dat boerderijdieren onintelligent zijn. 'Mensen moeten erkennen wat dieren kunnen en niet denken dat boerderijdieren dom zijn,' benadrukte hij.

De ontdekking is behandeld door grote publicaties waaronder The New York Times en Popular Science, wat het belang ervan in de wetenschappelijke gemeenschap benadrukt.

Toekomstige onderzoeksvragen

Wetenschappers vragen zich nu af of Veronika een uitzonderlijk intelligent individu is of dat andere koeien vergelijkbare onontdekte cognitieve vaardigheden bezitten. Haar lange levensduur (13 jaar), dagelijks menselijk contact en toegang tot een stimulerende omgeving hebben waarschijnlijk bijgedragen aan deze cognitieve ontwikkeling.

Onderzoekers geloven dat dergelijke vaardigheden mogelijk meer wijdverbreid zijn bij vee dan momenteel wordt erkend en nodigen observaties uit van vergelijkbaar gedrag bij andere koeien of stieren. De ontdekking daagt traditionele aannames over runderintelligentie uit en suggereert dat we mogelijk moeten heroverwegen hoe we boerderijdieren waarnemen en ermee omgaan.

Naarmate onderzoek naar dierencognitie zich blijft uitbreiden, herinneren ontdekkingen zoals Veronika's gereedschapsgebruik ons eraan dat intelligentie zich op diverse manieren manifesteert in het dierenrijk, vaak bij soorten die we het minst verwachten.