Industrial Accelerator Act: EU's gewaagde gok tegen China

Brussel. Op 4 maart 2026 stelde de Europese Commissie de Industrial Accelerator Act (IAA) voor, een pakket van €200 miljard om het aandeel van de industrie in het EU-bbp tegen 2035 van 14,3% naar 20% te tillen. Het grootste industriële offensief sinds de Green Deal richt zich op Chinese overcapaciteit in batterijen, EV's, zonnepanelen en kritieke grondstoffen. Peking antwoordde op 24 april met de scherpste vergeldingsdreiging in jaren en noemde het ontwerp 'systemische discriminatie'.

Wat is de Industrial Accelerator Act?

De IAA moet strategische productie herbouwen via drie pijlers: screening van buitenlandse investeringen boven €100 miljoen in zeven sectoren, bindende 'Made in EU'-voorkeuren bij aanbestedingen, en technologieoverdracht of joint ventures voor niet-EU-investeerders. Buitenlands aandelenbezit wordt beperkt tot 49% voor landen met meer dan 40% van de wereldwijde productiecapaciteit – vooral China. Het bouwt voort op de Europese Green Deal en de Net-Zero Industry Act van 2024.

Waarom China het 'systemische discriminatie' noemt

China's commentaar van 24 april stelt dat de wet de WTO-regels schendt. 'China zal tegenmaatregelen nemen als Europese acties de rechten van Chinese bedrijven schaden', waarschuwde het ministerie. Handelanalisten zien de ironie: China bekritiseert lokale-inhoudseisen en aandelenlimieten die het zelf lang tegen Europeanen gebruikte. De dynamiek doet denken aan de Chinese lokale-inhoudseisen in EV- en batterijleveringsketens.

Van de-risking naar confrontatie: het tekort van €360 miljard

De IAA bevestigt dat Brussel de de-risking zonder decoupling achter zich laat. Het EU-handelstekort met China bedroeg in 2025 bijna €360 miljard; China's overschot bereikte in Q1 2026 een record van $148 miljard. Chinese producenten leveren circa 80% van de wereldwijde lithium-ionbatterijen. In juni 2026 spreekt de Europese Raad naar verwachting een definitief standpunt uit.

Wat de IAA betekent voor belangrijke sectoren

De wet stelt voorwaarden aan vier prioritaire waardeketens. De tabel vat de kernmaatregelen samen.

Batterijen en elektrische voertuigen

Voor overheidscontracten moeten auto's straks 70% EU-onderdelen bevatten. Een driejarige overgang moet Europese batterijfabrikanten van Chinese inputs afhelpen.

Zonne-PV en kritieke grondstoffen

CO2-arme inkoopquota moeten EU-modules stimuleren; investeerders in kritieke grondstoffen krijgen overdrachtsplichten. Dit raakt toeleveringsketens van kritieke grondstoffen die Europa niet heeft kunnen diversifiëren.

Wat gebeurt er nu: impact en vooruitzicht

Op 29 april benoemde het Europees Parlement rapporteurs in ITRE, IMCO en INTA; het verslag volgt in september. Lidstaten zijn verdeeld: Duitsland en Frankrijk willen strenger, kleinere landen vrezen vergelding. De IAA kan de Europese EV-markt hervormen en Chinese bedrijven dwingen lokaal te produceren. Peking houdt zijn opties open en stemt zijn reactie af op de handelsrelatie met Washington.

FAQ

Wat is de Industrial Accelerator Act? Een voorstel om het EU-bbp-aandeel van de industrie tegen 2035 naar 20% te brengen via investeringsscreening en Made-in-EU-regels.

Waarom dreigt China met tegenmaatregelen? China noemt de wet 'systemische discriminatie' en zegt dat die WTO-regels schendt; bij schade dreigen vergeldingsstappen.

Welke sectoren vallen onder de IAA? Batterijen, elektrische voertuigen, zonnepanelen, kritieke grondstoffen, staal, aluminium en cement.

Wanneer wordt de IAA definitief? De Europese Raad spreekt zich in juni 2026 uit; een parlementair rapport volgt in september 2026.

Hoe verschilt dit van de-risking? De IAA gaat richting selectieve decoupling via bindende lokale-inhouds- en eigendomsbeperkingen.