FORGE-alliantie: $30 mrd tegen China's zeldzame aardmetalen

Wat is FORGE en waarom werd het gelanceerd?

Op 4 februari 2026 lanceerden de Verenigde Staten in Washington de FORGE-alliantie: 54 landen en de Europese Commissie bundelen meer dan $30 miljard om China's 90%-greep op de mondiale verwerking van zeldzame aardmetalen te breken. Het Forum on Resource Geostrategic Engagement vervangt het Minerals Security Partnership uit 2022 en volgt op de aangescherpte exportcontroles van Peking, waardoor prijzen buiten China zesvoudig stegen terwijl de binnenlandse prijzen stabiel bleven.

Volgens de Atlantic Council geeft FORGE het partnerschap scherpere tanden via gecoördineerde referentieprijzen en aanpasbare tarieven. De VS ondertekende elf nieuwe bilaterale kaderakkoorden met onder meer Argentinië, Marokko, Peru, de Filipijnen, de VAE en het VK — 21 deals in vijf maanden, met 17 landen in onderhandeling. Het initiatief moet de kritieke mineraalketens verbinden tot een systeem dat twee derde van de wereldeconomie beslaat, aldus het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken.

China's verwerkingsdominantie en de wapening van schaarste

China beheerst circa 90% van de mondiale verwerking en 94% van de productie van gesinterde permanente magneten, plus 81% van de patenten op zeldzame aardmetalen tussen 2014 en 2024. De exportcontroles, in april 2025 aangescherpt en in oktober 2025 heringevoerd, bewapenen die midstream-monopoliepositie in plaats van grondstofschaarste. Neodymium-praseodymiumoxide steeg van ongeveer $80 per kilogram in 2024 naar meer dan $480 begin 2026; antimoon verdrievoudigde tot boven $40.000 per ton. De EU keurde minder dan 25% van de exportvergunningen goed en de Amerikaanse yttriumimport kelderde van 333 naar 17 ton, aldus CSIS.

Kan $30 miljard in 12-18 maanden onafhankelijke ketens bouwen?

De financiële vuurkracht is reëel. Een lening van $10 miljard van de Amerikaanse Export-Import Bank voor Project Vault schraagt een strategische mineralenvoorraad van $12 miljard, terwijl FORGE-prijsbodems — kobalt op $25,20 per pond, lithium op $15.200 per ton, neodymium op $95.000 per ton — de markten moeten stabiliseren. Elf nieuwe Project Vault-kaders en ruim $30 miljard aan intentieverklaringen, investeringen en leningen zijn gemobiliseerd. Toch waarschuwen analisten dat betekenisvolle niet-Chinese verwerkingscapaciteit pas in 2028-2030 komt; volledige diversificatie kost $15-25 miljard en duurt 20-30 jaar. De OESO stelt dat het geopolitieke venster slechts 12-18 maanden is, aldus informedclearly.

Wat Project Vault doet

Project Vault is een publiek-private voorraad voor civiel gebruik. Deelnemers als GE Vernova, Clarios en Boeing melden welke mineralen en hoeveelheden ze nodig hebben, verbinden zich tot latere aankoop tegen vaste prijzen en betalen vooraf kosten en vergoedingen. Dat beschermt hen tegen verstoringen, al blijven opslaginfrastructuur en mogelijke marktverstoring uitdagingen.

Impact op AI-chips, defensie, EV's en hernieuwbare energie

Zeldzame aardmetalen zijn onmisbaar voor permanente magneten in AI-datacenters, raketsystemen, elektrische automotoren en windturbines. De schok raakt al de halfgeleiderketen: yttriumtekorten bedreigen luchtvaartlegeringen en Europese autofabrikanten kampen met vertragingen. FORGE richt zich op raffinage en magneetproductie — precies de midstream-fles waar China het sterkst staat.

Perspectieven van experts

Vicepresident JD Vance zei tegen de ministers dat de internationale markt voor kritieke mineralen faalt: toeleveringsketens zijn broos en sterk geconcentreerd. Het Atlantic Council noemt FORGE een experiment in kritieke-mineralendiplomatie dat bilaterale hefboomwerking omzet in echte plurilaterale coördinatie. De echte test is uitvoering, met aanhoudende productie, diversificatie en particuliere investeringen als beslissende factoren.

FAQ

Wat is de FORGE-alliantie?

Een coalitie van 54 landen, gelanceerd in februari 2026, die onafhankelijke ketens voor kritieke mineralen wil opbouwen en China's verwerkingsdominantie wil counteren.

Waarom wapent China de verwerking van zeldzame aardmetalen?

Peking beheerst circa 90% van de mondiale verwerking en gebruikte aangescherpte exportcontroles in 2025 om prijzen buiten China zesvoudig te verhogen, met stabiele binnenlandse prijzen.

Hoeveel geld heeft FORGE gemobiliseerd?

Meer dan $30 miljard, waaronder een EXIM-lening van $10 miljard, een strategische voorraad van $12 miljard en 21 bilaterale kaders in vijf maanden.

Kan het Westen in 12-18 maanden onafhankelijke ketens bouwen?

De meeste analisten zeggen nee: betekenisvolle capaciteit komt vermoedelijk pas in 2028-2030 en volledige diversificatie duurt 20-30 jaar, al is het venster van 12-18 maanden cruciaal voor beleid.