Klimaat op achtergrond bij VS-EU energiegesprekken over gasimport

Energiediplomatie overschaduwt klimaatbezorgdheid

In een significante verschuiving van eerder klimaatgericht energiebeleid, oefenen de Verenigde Staten druk uit op de Europese Unie om meer Amerikaanse fossiele brandstoffen aan te kopen terwijl de afhankelijkheid van Russische energie wordt verminderd. De ontmoeting tussen Amerikaans minister van Energie Chris Wright en EU-commissaris Energie Dan Jørgensen benadrukt de veranderende dynamiek onder de Trump-regering, waar klimaatoverwegingen op de achtergrond zijn geraakt.

Enorme energiedeal doet wenkbrauwen fronsen

De besprekingen volgen op de EU-toezegging in juli om mogelijk tot €214 miljard per jaar aan Amerikaanse energieproducten aan te kopen, een dramatische stijging ten opzichte van de huidige €77-85 miljard aan jaarlijkse energie-import uit de VS. "Dat is een belachelijk getal. Het gaat niet gebeuren," zegt Ben McWilliams, energie- en klimaatanalist bij de in Brussel gevestigde denktank Bruegel. "Het afspreken van grote getallen lijkt vooral een politiek signaal."

Marktrealiteiten versus politieke beloften

Energiemarkten werken volgens vrije marktprincipes, wat betekent dat Europese bedrijven gas kunnen kopen van verschillende leveranciers op basis van prijs en beschikbaarheid. Veel hebben langlopende contracten, waardoor plotselinge verschuivingen moeilijk zijn. Bovendien neemt Europa's gasverbruik af naarmate de adoptie van hernieuwbare energie toeneemt.

Geopolitieke overwegingen

Minister Wright benadrukte in de Financial Times dat hij wil dat Europa stopt met het kopen van Russische olie en gas, waardoor de steun voor Poetins oorlog in Oekraïne wordt verminderd. Volgens Europese Commissie-gegevens haalden Europese landen vorig jaar bijna 19% van hun gasimport uit Rusland. De EU had eerder beloofd de import van Russische olie en gas vóór 2028 stop te zetten.

Klimaatdoelen onder druk

De toenemende afhankelijkheid van Amerikaanse energie creëert nieuwe afhankelijkheden op een moment dat de EU streeft naar 90% minder broeikasgasuitstoot tegen 2040 vergeleken met 1990. Mathieu Blondeel, universitair docent energiepolitiek aan de Vrije Universiteit, merkt op dat "Europese bedrijven nu al gascontracten sluiten voor de komende twintig jaar, wat haaks staat op de klimaatdoelstellingen."

Zorgen over regelterugdraaiing

De handelsovereenkomst van juli geeft aan dat de VS druk uitoefent op de EU om klimaat- en duurzaamheidswetgeving af te schalen. De EU heeft beloofd "flexibiliteit" te onderzoeken in wetten die bedrijven verplichten te rapporteren over duurzaamheid, methaanemissies en CO2-heffingen. "De VS wordt steeds meer een onvoorspelbare partner," observeert Blondeel. "Door importafhankelijkheid te vergroten, creëer je een situatie waarin je je blootstelt aan potentiële chantage."

Bron: Reuters