Bosbrand België: Sourbrodt bewoners terug naar huis

Sourbrodt, een dorp in de oostelijke Ardennen van België, liet zijn ongeveer 500 geëvacueerde inwoners maandag om 21.00 uur terug naar huis keren na een verwoestende bosbrand in het natuurreservaat Hoge Venen die sinds vrijdag meer dan 3.000 hectare heeft verschroeid. De gemeente Waimes kondigde het besluit op sociale media aan en zei dat de omstandigheden nu 'voldoende veilig' waren voor bewoners om het sportcentrum te verlaten waar ze twee nachten hadden geslapen. Ongeveer 100 mensen die uit het nabijgelegen Bütgenbach waren geëvacueerd, blijven ontheemd; er is nog geen terugkeerdatum bevestigd.

Wat gebeurde er in Sourbrodt en Bütgenbach?

Het evacuatiebevel werd zaterdag uitgevaardigd toen de brand in het Natuurreservaat Hoge Venen snel uitbreidde van ongeveer 80 hectare tot een record van 3.000 hectare op zondag. Ongeveer 500 inwoners van Sourbrodt werden naar een sportcentrum gebracht, terwijl 100 anderen Bütgenbach verlieten. De gemeente Waimes bevestigde maandagavond dat de inwoners van Sourbrodt vanaf 21.00 uur naar huis konden, onder verwijzing naar 'voldoende veilige' omstandigheden. Voor Bütgenbach is nog geen terugkeertijdstip aangekondigd en de bewoners daar wachten nog op officiële goedkeuring.

Bosbrand Hoge Venen: omvang en noodrespons

De brand brak vrijdag uit en is de grootste bosbrand in de moderne Belgische geschiedenis geworden, waarmee het vorige record van een brand in 2011 is overtroffen. Ongeveer 500 Belgische hulpverleners zijn ingezet, ondersteund door teams van de civiele bescherming van de EU. Nederland stuurde in het weekend twee Chinook-helikopters en maandag nog één, aldus de Nederlandse luchtmacht op X. Zweedse blusvliegtuigen en helikopters uit Tsjechië en Nederland werden geactiveerd via het EU-mechanisme voor civiele bescherming. Brandweerlieden richten zich op verdedigingslinies omdat veengronden, heidevelden en houten vlonders de toegang over land uiterst moeilijk maken, waardoor ploegen afhankelijk zijn van luchtmiddelen.

Waarom is deze brand zo moeilijk te bestrijden?

De Hoge Venen is het grootste natuurreservaat van België, met eeuwenoude veenmosvenen van meer dan 10.000 jaar oud. Deze veengronden branden langzaam en kunnen wekenlang ondergronds smeulen, waardoor nabluswerkzaamheden bijzonder lang duren. De regen van maandag vertraagde de branduitbreiding, maar de grond blijft droog en de brand is nog niet onder controle. De Belgische autoriteiten verwachten de brand op zijn vroegst woensdag onder controle te hebben, terwijl minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin waarschuwde dat het blussen van de resterende brandhaarden weken kan duren.

Belangrijkste ingezette brandweermiddelen

• 500 Belgische hulpverleners
• 2 Nederlandse Chinook-helikopters in het weekend, plus 1 extra op maandag
• Zweedse blusvliegtuigen via het EU-mechanisme voor civiele bescherming
• Helikopters uit Tsjechië
• 250+ brandweerlieden uit 15 Belgische zones plus Duitse en Luxemburgse teams

Impact en wat er nu gebeurt

Er zijn geen beschadigde woningen gemeld, maar de milieuschade is ernstig. EU-commissaris Hadja Lahbib noemde de brand een teken van 'klimaatontwrichting', en wees op het vroege bosbrandseizoen op noordelijke breedtegraden tijdens een hittegolf met temperaturen tot 37°C. De brand maakt deel uit van een bredere Europese bosbrandencrisis in 2026 die Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk treft. Terwijl bewoners terugkeren, dringen de autoriteiten aan op voorzichtigheid nabij de brandzone. De gemeente Waimes heeft nog niet alle beperkingen opgeheven en de geëvacueerden uit Bütgenbach moeten wachten op officiële goedkeuring. De Nederlandse Chinook-helikopters blijven stand-by terwijl de grensoverschrijdende brandweersamenwerking doorgaat.

Veelgestelde vragen

Wanneer kunnen inwoners van Sourbrodt naar huis terugkeren?

Inwoners van Sourbrodt mochten maandagavond vanaf 21.00 uur terugkeren nadat de gemeente de omstandigheden voldoende veilig achtte.

Hoeveel hectare heeft de bosbrand in de Hoge Venen verbrand?

Meer dan 3.000 hectare is verbrand, waarmee het de grootste bosbrand in de moderne Belgische geschiedenis is.

Is de bosbrand in de Hoge Venen onder controle?

Nee. Regen vertraagde de uitbreiding maandag, maar de brand is nog niet onder controle. De autoriteiten hopen de brand woensdag onder controle te hebben.

Waarom maken veengronden de brandbestrijding moeilijk?

Veengronden branden langzaam en kunnen wekenlang ondergronds smeulen, terwijl het terrein de toegang voor grondvoertuigen beperkt, waardoor helikopters en blusvliegtuigen nodig zijn.

Hoeveel mensen werden geëvacueerd?

Ongeveer 500 mensen uit Sourbrodt en 100 uit Bütgenbach werden geëvacueerd. Voor Bütgenbach is nog geen terugkeerdatum vastgesteld.