Massale Russische luchtaanval op Oekraïne, NAVO-chef Rutte in Kyiv

Winterterreur: Rusland lanceert grootste luchtaanval van 2026

Rusland heeft afgelopen nacht een van de meest verwoestende luchtaanvallen van de winter op Oekraïne uitgevoerd, waarbij ongeveer 450 drones en 70 raketten, waaronder ballistische wapens, over meerdere regio's werden afgevuurd. De aanval richtte zich op energie-infrastructuur en burgergebieden tijdens extreme kou, waarbij de temperaturen in sommige gebieden daalden tot -20°C. Oekraïens president Volodymyr Zelenskyj omschreef de aanval als 'nog een poging tot wintergenocide' die bedoeld was om burgers te terroriseren wanneer ze het meest kwetsbaar zijn.

Wijdverspreide verwoesting en humanitaire crisis

De aanvallen troffen steden honderden kilometers van de frontlinie, waaronder Kyiv, Charkiv, Dnipro, Soemy en Odesa. Minstens negen mensen raakten gewond en honderdduizenden gezinnen zaten zonder verwarming en elektriciteit tijdens de barre winteromstandigheden. Oekraïens minister van Energie Denys Sjmyhal verklaarde op sociale media dat 'Rusland flatgebouwen, thermische centrales en warmtekrachtcentrales heeft gebombardeerd die uitsluitend in bedrijf waren om gemeenschappen van warmte te voorzien. Dit waren geen militaire doelen, maar puur civiele doelen.'

Burgemeester Ihor Terekhov van Charkiv meldde dat meer dan 800 gebouwen in zijn stad zonder stroom en verwarming zaten, waardoor technici het verwarmingssysteem moesten uitschakelen voor reparaties. 'Ik begrijp hoe moeilijk dit is met temperaturen rond -20 graden, maar deze onvoorziene aanval laat ons geen andere keus,' zei Terekhov.

Verrassingsbezoek NAVO-chef tijdens crisis

Slechts enkele uren na de aanvallen bracht NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte een onaangekondigd bezoek aan Kyiv, waarmee hij de solidariteit van de alliantie met Oekraïne demonstreerde. Rutte, die in oktober 2024 NAVO-chef werd na zijn premierschap in Nederland, legde samen met president Zelenskyj bloemen bij een monument voor gevallen soldaten en sprak het Oekraïense parlement toe.

In zijn toespraak onthulde Rutte dat '75 procent van alle door Oekraïne gebruikte raketten, en 90 procent van de ingezette luchtverdediging worden betaald met middelen uit het steunpakket van de NAVO.' Hij benadrukte dat het beëindigen van de oorlog 'moeilijke keuzes' zou vereisen en besprak met Zelenskyj de behoefte aan meer Amerikaanse luchtverdedigingssystemen en verhoogde wapenproductie binnen Europese grenzen.

Vredesbesprekingen en politieke context

De massale aanval komt vlak voor geplande vredesbesprekingen in Abu Dhabi op 4-5 februari, waar Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten de onderhandelingen zullen hervatten. Deze door de VS bemiddelde gesprekken vertegenwoordigen voortdurende diplomatieke inspanningen om het bijna vier jaar durende conflict te beëindigen, hoewel belangrijke territoriale kwesties met betrekking tot de Donbas-regio van Oekraïne onopgelost blijven.

De timing van de aanval lijkt strategisch, aangezien deze plaatsvindt nadat de Amerikaanse president Donald Trump naar verluidt een belofte van de Russische president Vladimir Poetin had verkregen om Kyiv een week niet aan te vallen en af te zien van het aanvallen van energie-infrastructuur vanwege extreme kou. Kremlin-woordvoerder Dmitri Peskov had echter aangegeven dat deze belofte op zondag zou aflopen, vlak voor de laatste aanval.

DTEK, het grootste particuliere energiebedrijf van Oekraïne, meldde dat dit de zwaarste aanval op het elektriciteitsnetwerk dit jaar was, met negen grote aanvallen op zijn faciliteiten sinds oktober die aanzienlijke schade hebben veroorzaakt. De infrastructuur van het bedrijf is een frequent doelwit geworden in Ruslands campagne om de energiesector van Oekraïne tijdens de wintermaanden te verlammen.

Internationale reactie en toekomstperspectief

De internationale gemeenschap heeft de aanvallen veroordeeld, waarbij Europese leiders hun verontwaardiging uitten over wat velen omschrijven als oorlogsmisdaden tegen burgerinfrastructuur. Zweden en Denemarken hebben onlangs een gezamenlijke aankoop van Tridon-luchtverdedigingssystemen ter waarde van $290 miljoen voor Oekraïne aangekondigd, terwijl de EU openheid heeft getoond voor het bespreken van een douane-unie met het VK als onderdeel van bredere veiligheidssamenwerking.

Terwijl Oekraïne zich voorbereidt op de gesprekken in Abu Dhabi, heeft president Zelenskyj verklaard dat hij verwacht te horen welke compromissen Rusland bereid is te sluiten. Maar met voortdurende aanvallen op burgerinfrastructuur en geen duidelijke diplomatieke doorbraak in zicht, blijft het pad naar vrede onzeker terwijl Oekraïense burgers nog een barre winter onder vuur doorstaan.