Kritische Mineralen Schaakbord: VS, China, EU 2026

WEF 2026: geoeconomische confrontatie toprisico. China beheerst 60%+ lithium/kobalt. VS start $10 mrd Vault; EU kiest 60 projecten. Diversificatie in 18 mnd?

Kritische Mineralen Schaakbord: VS, China, EU 2026
Facebook X LinkedIn Bluesky WhatsApp
de flag en flag es flag fr flag nl flag pt flag

Het WEF Global Risks Report 2026 rangschikt geoeconomische confrontatie als toprisico. China zal tegen 2035 meer dan 60% van lithium en kobalt en 80% van grafiet en zeldzame aardmetalen controleren. De VS en EU racen om toeleveringsketens te diversifiëren. Deze analyse onderzoekt het venster van 12-18 maanden en de rol van Golfstaten.

China's dominantie

China controleert 70% van winning en 91% van verwerking van zeldzame aardmetalen. Exportcontroles leidden tot zesvoudige prijsstijgingen. In maart 2026 keurde China het 15e Vijfjarenplan goed dat energiezekerheid tot prioriteit verheft. De China strategie voor kritische mineralen versterkt zijn greep.

Project Vault

Op 2 februari 2026 keurde EXIM $10 mld goed voor een Strategic Critical Minerals Reserve. Deelnemers: Clarios, GE Vernova, Western Digital, Boeing. Tijdens de Critical Minerals Ministerial 2026 werd FORGE gelanceerd en $30 mld aan financiering toegezegd. Elf bilaterale kaders getekend. Analisten: China's voorsprong blijft. De US critical minerals policy 2026 kampt met vergunningsvertragingen van 16 jaar.

EU Critical Raw Materials Act

60 strategische projecten geselecteerd. Doelen 2030: 10% winning, 40% verwerking, 25% recycling. Het ReSourceEU Actieplan wijst €3 mld toe. Exportbeperkingen op schroot en afvalbatterijen. EU Critical Raw Materials Act impact beperkt door financiering.

Golfstaten

Saoedi-Arabië en VAE investeren $100 mld+. Maaden kondigde $110 mld aan investeringen aan. Saoedi-Arabië werkt met VS aan raffinaderij voor zeldzame aardmetalen en wil in 2027 lithium produceren. Golfstaten kunnen concurreren, maar minstens tien jaar nodig.

12-18 maanden venster

ODI en S&P Global waarschuwen voor naderende afhankelijkheid. Wat werkt: Albemarle's directe lithiumextractie (90% rendement, 80% minder water), Redwood Materials' recycling (95%+ rendement, 20-30% kostenbesparing). Wat niet: trage vergunningen, mensenrechtenkwesties in DRC-mijnbouw. critical minerals supply chain diversification moet versnellen.

Deskundigen

Dr. Torres: 'Venster sluit snel.' Jovanovic: 'Project Vault is aanbetaling, geen oplossing.'

FAQ

Wat zijn kritische mineralen?

Grondstoffen essentieel voor energietransitie (EV's, windturbines, zonnepanelen) en defensie. Voorbeelden: lithium, kobalt, zeldzame aardmetalen, grafiet, nikkel.

Waarom domineert China?

Decennialange investeringen in verwerking, profiterend van lage kosten en lakse regels. Controleert 60-90% van mondiale verwerking.

Wat is Project Vault?

$10 mld Amerikaans initiatief, gesteund door EXIM, om een Strategic Critical Minerals Reserve op te zetten via publiek-private partnerschappen ter bescherming van fabrikanten.

Wat is de EU CRMA?

EU-verordening met doelen voor 2030: 10% winning, 40% verwerking, 25% recycling. 60 strategische projecten geselecteerd.

Kunnen Golfstaten China vervangen?

Investeringen van $100 mld+, maar minstens een decennium nodig om China's dominantie uit te dagen.

Conclusie

Het WEF-rapport noemt geoeconomische confrontatie toprisico. De komende 12-18 maanden bepalen of het Westen China's greep kan verbreken.

Bronnen

Gerelateerd