Trumps $1,8B anti-wapeniseringsfonds wekt woede in VS

President Donald Trump heeft met het schikken van een rechtszaak van $10 miljard tegen de Internal Revenue Service (IRS) een storm van kritiek losgemaakt, nadat het ministerie van Justitie aankondigde een 'Anti-Wapenfonds' van $1,776 miljard op te richten om personen te compenseren die beweren oneerlijk te zijn getroffen door de federale overheid. Het fonds, onderdeel van een bredere deal die de IRS permanent verbiedt om Trump, zijn familie en zijn bedrijven te controleren voor belastingjaren uit het verleden, wordt door Democraten en ethische waakhonden veroordeeld als een ongekende daad van zelfverrijking.

Achtergrond: De IRS-rechtszaak en schikking

Trump en zijn zonen klaagden de IRS en het ministerie van Financiën aan wegens het lekken van hun belastingaangiften in 2020, in strijd met de privacywetgeving. Op 18 mei 2026 kondigde het ministerie van Justitie een schikking aan die een fonds van $1,776 miljard creëert, beheerd door een vijfkoppige commissie benoemd door waarnemend procureur-generaal Todd Blanche. Het fonds aanvaardt claims tot 15 december 2028 van elke Amerikaan die beweert het slachtoffer te zijn van 'bewapening en lawfare'. Trump zelf ontvangt alleen een formele verontschuldiging, maar de IRS is permanent verboden om Trump, zijn zonen of de Trump Organization te controleren over belastingjaren vóór de schikking.

Critici roepen corruptie en 'slushfonds'

Democraten en waakhonden reageerden furieus. Senator Patty Murray noemde de regeling 'niets minder dan de zittende president die de schatkist plundert voor persoonlijk gewin.' Senator Chris Van Hollen sprak van 'pure diefstal van publieke middelen' en een 'slushfonds'. CREW bestempelde het als 'de meest brutale zelfverrijking in de geschiedenis'. De naam van het fonds — $1,776 miljard, het jaar van de Amerikaanse onafhankelijkheid — wordt een cynische patriottische dekmantel genoemd. De bankroof in Berlijn van 2025 was klein, maar dit fonds overtreft alles.

Wie kan ervan profiteren?

Blanche gaf toe dat hij claims van veroordeelden voor de aanval op de politie tijdens de Capitoolbestorming niet kon uitsluiten. Een advocaat van honderden verdachten heeft al aangekondigd claims in te dienen. Ook Hunter Biden, veroordeeld op federale aanklachten, zou kunnen solliciteren. Het cryptocurrency-reguleringslandschap is veranderd, maar dit fonds opent nieuwe deuren.

Juridisch en historisch precedent

Het geld komt uit het Judgment Fund, een permanente kredietlijn uit 1956 voor schikkingsbetalingen. Het was niet bedoeld voor discretionaire compensatiefondsen. Een voormalige DOJ-functionaris zei dat de zet het oorspronkelijke doel ondermijnt. DOJ verwijst naar Obama's schikking in 2011 ($760 mln) voor Indiaanse boeren, maar dat was een class action. Trumps fonds is niet aan bestaande rechtszaken gekoppeld. Kort: Obama: $760 mln, class action, geen immuniteit. Trump: $1,776 mld, elke Amerikaan, Trump-immuniteit.

Wat gebeurt er nu?

Het fonds is operationeel, maar vragen over de commissie en criteria blijven. Verschillende waakhondgroepen zijn van plan te procederen wegens schending van de Appropriations Clause. De EU-koolstofgrensbelasting zorgt voor debat, maar dit dreigt alle beleidsdiscussies te overschaduwen. Met de verkiezingen van 2026 in zicht wordt het fonds een campagnethema.

Veelgestelde vragen

Wat is het Anti-Wapenfonds?

Het Anti-Wapenfonds is een pool van $1,776 miljard opgericht als onderdeel van de schikking van Trumps rechtszaak tegen de IRS, bedoeld om personen te compenseren die beweren oneerlijk te zijn behandeld door de federale overheid.

Wie kan geld aanvragen?

Elke Amerikaan die beweert slachtoffer te zijn van 'bewapening en lawfare' kan tot 15 december 2028 een aanvraag indienen bij een vijfkoppige commissie.

Ontvangt Trump geld?

Nee, alleen een formele verontschuldiging. Wel is de IRS permanent verboden om Trump, zijn zonen en zijn bedrijven te controleren over belastingjaren vóór de schikking.

Is het fonds legaal?

Omstreden: het gebruikt het Judgment Fund, maar critici zeggen dat het de bedoeling van de wet en mogelijk de Grondwet schendt.

Kunnen 6-januari-rellenmakers geld krijgen?

Mogelijk. Blanche heeft claims van veroordeelden voor de Capitoolbestorming niet uitgesloten. Een advocaat heeft al aangekondigd claims in te dienen.

Bronnen

Aankondiging ministerie van Justitie
CBS News rapport
PBS NewsHour verslag
USA Today analyse
Ministerie van Financiën: Judgment Fund