EU dwingt Huawei-verbod af in 5G-netwerken met nieuwe cyberwet

EU neemt harde lijn tegen Chinese tech in kritieke infrastructuur

De Europese Commissie heeft een baanbrekend cyberveiligheidsvoorstel gepresenteerd dat lidstaten zal dwingen Chinese technologiegiganten Huawei en ZTE te verbieden uit kritieke 5G-netwerken in heel Europa. Na jaren van vrijwillige richtlijnen waarbij veel landen traag handelden, neemt Brussel nu een verplichte aanpak voor wat het 'hoogrisicoleveranciers' in gevoelige infrastructuur noemt.

Van vrijwillige naar verplichte restricties

Eurocommissaris voor technologie en veiligheidsbeleid, Henna Virkkunen, uitte duidelijke frustratie over de huidige situatie: 'Ik ben niet tevreden met hoe de lidstaten onze 5G-toolbox hebben geïmplementeerd. We weten dat we nog steeds hoogrisicoleveranciers in onze 5G-netwerken hebben, in de kritieke delen, dus nu krijgen we strengere regels hierover.'

Het nieuwe Cybersecurity Act-voorstel, dat naar verwachting deze week formeel wordt gepresenteerd, vertegenwoordigt een significante escalatie in Europa's aanpak van digitale soevereiniteit. De wetgeving zou restricties op Chinese leveranciers verplicht maken in plaats van vrijwillig, zoals uiteengezet in de EU's 5G Security Toolbox uit 2020.

Economische impact en overgangsperiode

De Europese Commissie schat dat het uitfaseren van hoogrisicoleveranciers uit mobiele netwerken tussen €3 miljard en €4 miljard zal kosten. Operators krijgen een overgangsperiode van drie jaar om bestaande apparatuur te verwijderen zodra de wet in werking treedt.

Virkkunen benadrukte het veiligheidsimperatief: 'EU-hoofdsteden investeren nu zwaar in defensie en veiligheid, en tegelijkertijd kunnen we niet een situatie hebben waarin we hoogrisicoleveranciers hebben in een kritiek deel van onze kritieke infrastructuur.'

Voorbij telecom: bredere tech-toeleveringsketens

Hoewel de directe focus op 5G-netwerken ligt, heeft de wetgeving bredere implicaties. De cyberveiligheidswet heeft tot doel Chinese leveranciers te beperken in het leveren van tech-apparatuur in meerdere kritieke sectoren, waaronder energie, veiligheid en transport.

Bedrijven die onder scherp toezicht kunnen komen te staan zijn onder meer luchthavenveiligheids-scannermaker Nuctech, bewakingscamerafabrikant Hikvision, Huawei's zonnepaneelcomponenten en Chinese connected car-fabrikanten. De wetgeving volgt op groeiende zorgen over Europa's afhankelijkheid van niet-EU-technologieleveranciers te midden van toenemende cyberdreigingen en buitenlandse inmenging.

China's reactie en handelsimplicaties

China heeft al sterke oppositie tegen de voorgestelde maatregelen gesignaleerd. Linlin Liang, directeur communicatie en onderzoek bij de China Chamber of Commerce to the EU, waarschuwde eerder deze maand dat het blokkeren van technologie op basis van herkomst 'investeringen van Chinese bedrijven zal afschrikken.'

Huawei heeft het voorstel discriminerend genoemd en een schending van WTO-verplichtingen. Het bedrijf verklaarde dat het het recht voorbehoudt om zijn belangen te beschermen, wat de weg vrijmaakt voor potentiële handelsspanningen tussen Brussel en Beijing.

Politieke uitdagingen voor de boeg

Het voorstel staat voor aanzienlijke politieke hindernissen. Nationale hoofdsteden hebben zorgen geuit over wat zij zien als Brusselse inmenging in nationaal veiligheidsbeleid. De wetgeving moet nu onderhandelingen doorlopen in zowel het Europees Parlement als de Raad van de EU, waar lidstaten mogelijk terug zullen duwen tegen wat zij zien als een machtsgreep door EU-instellingen.

Terwijl Europa worstelt met het balanceren van veiligheidszorgen, economische belangen en internationale betrekkingen, vertegenwoordigt deze cyberveiligheidswetgeving een van de meest significante technologiebeleidverschuivingen in recente jaren. De uitkomst zal niet alleen Europa's digitale infrastructuur vormgeven, maar ook zijn geopolitieke positionering in een steeds meer verdeeld technologisch landschap.