India, algemeen bekend als de 'apotheek van de wereld', levert meer dan 50% van de in Nederland gebruikte medicijnen en bijna 20% van de wereldwijde vraag naar generieke geneesmiddelen. Uit een nieuwe analyse blijkt echter een kritieke kwetsbaarheid: meer dan 70% van de actieve farmaceutische ingrediënten (API's) die door Indiase fabrikanten worden gebruikt, wordt geïmporteerd uit China. Deze zware afhankelijkheid van Chinese grondstoffen vormt een directe bedreiging voor de Europese medicijnvoorziening, aangezien elke verstoring van de Chinese export snel kan leiden tot tekorten in Nederlandse en EU-apotheken.
India's farmaceutische dominantie en verborgen zwakte
De Indiase farmaceutische industrie is qua volume de derde ter wereld, met een waarde van ongeveer $50 miljard in FY 2023-24. Het land produceert meer dan 60.000 generieke geneesmiddelen in 60 therapeutische categorieën en levert 40% van de generieke vraag in de Verenigde Staten en 25% van alle medicijnen in het Verenigd Koninkrijk. India is ook 's werelds grootste vaccinfabrikant, goed voor meer dan 60% van de wereldwijde vaccinproductie.
Deze indrukwekkende output maskeert echter een diepe structurele zwakte. Volgens een analyse van de Observer Research Foundation (ORF) uit december 2025 stegen India's API- en intermediaire import uit China van $0,29 miljard in 2001 naar $11,1 miljard in 2024 — een bijna veertigvoudige toename. China levert nu ongeveer 70% van India's bulkdrugimport. Voor bepaalde kritieke antibiotica zoals erythromycine bedraagt het Chinese aandeel 97,7%. De EU-farmaceutische toeleveringsketen is dus indirect maar zwaar blootgesteld aan het Chinese exportbeleid.
Waarom India afhankelijk werd van Chinese grondstoffen
De wortels van deze afhankelijkheid gaan twee decennia terug. Indiase farmaceutische bedrijven schakelden over op de import van goedkopere API's en key starting materials (KSM's) uit China, die aanzienlijke kostenvoordelen boden door staatssubsidies en schaalvoordelen. De binnenlandse API-productie in India werd geleidelijk uitgehold. Halverwege de jaren 2010 was de Indiase eigen API-industrie voor veel kritieke moleculen grotendeels ingestort.
De COVID-19-pandemie legde deze fragiliteit dramatisch bloot. Toen Chinese fabrieken begin 2020 sloten, kreeg India te maken met acute tekorten aan essentiële medicijnen en werd het gedwongen de export van 26 geneesmiddelen te beperken. De crisis diende als wake-upcall, wat de Indiase regering ertoe bracht in 2020 de Productiegebonden Stimuleringsregeling (PLI) voor Bulk Drugs te lanceren, met een totale financiële uitgave van ₹6.940 crore ($830 miljoen).
PLI-regeling: Vooruitgang en beperkingen
Per december 2025 heeft de PLI-regeling meetbare maar beperkte vooruitgang geboekt. Volgens een persbericht van maart 2026 van het Indiase Ministerie van Chemicaliën en Meststoffen zijn 38 van de 48 goedgekeurde greenfield-projecten voor 28 kritieke producten in gebruik genomen, waarmee een binnenlandse productiecapaciteit van ongeveer 56.800 metrieke ton per jaar is gecreëerd. Er is cumulatieve omzet van ₹2.720 crore ($326 miljoen) gerapporteerd, inclusief export van ₹527,96 crore ($63 miljoen), en import ter waarde van ₹2.192,04 crore ($263 miljoen) is vermeden. De regeling heeft 4.896 banen gecreëerd.
Toch steeg India's algehele API-importafhankelijkheid in waarde van 68% in FY2020 tot bijna 72% in FY2024, waarbij de import uit China tussen 2021 en 2024 met 30% groeide. De overheid heeft 41 producten geïdentificeerd voor binnenlandse productie onder de PLI-regeling, maar meer dan 40 API's vertonen nog steeds een importafhankelijkheid van 70-100% uit China, volgens gegevens die in juli 2025 in de Lok Sabha zijn ingediend.
Geopolitieke risico's en instabiliteit in het Midden-Oosten
Het risico is niet louter theoretisch. In april 2025 verstoorden onrust in het Midden-Oosten de handelsroutes naar China, waardoor de prijzen van medische grondstoffen tijdelijk met 20-30% stegen. Verschillende Indiase producenten meldden krimpende voorraden totdat de toeleveringsketens stabiliseerden. Zoals de ORF-analyse opmerkt, zijn de handelsstromen tussen India en China, ondanks grensgeschillen en pandemie-gerelateerde verstoringen, niet structureel ontkoppeld.
China heeft eerder bereidheid getoond om exportbeperkingen als geopolitiek instrument te gebruiken. In april 2025 beperkte Peking de export van zeldzame aardmetalen — cruciaal voor elektrische voertuigen en windturbines. Soortgelijke Chinese exportbeperkingen op farmaceutica zouden onmiddellijke gevolgen kunnen hebben voor de medicijnvoorziening in Europa.
Impact op Nederland en de Europese Unie
Nederland is bijzonder kwetsbaar. India levert meer dan 50% van de medicijnen die in Nederlandse apotheken worden gebruikt, waaronder veelgebruikte geneesmiddelen zoals paracetamol, ibuprofen en penicilline. Het Nederlandse zorgsysteem, net als dat in veel Europese landen, vertrouwt op just-in-time-toeleveringsketens met minimale buffervoorraden. Elke verstoring van de Indiase productie als gevolg van Chinese API-tekorten zou binnen enkele weken voelbaar zijn.
Kan India zijn afhankelijkheid verminderen?
De weg naar API-zelfvoorziening voor India kent aanzienlijke obstakels. De PLI-regeling en drie bulkdrugparken in ontwikkeling in Andhra Pradesh, Gujarat en Himachal Pradesh zijn belangrijke stappen. Deskundigen stellen echter dat zinvolle lokalisatie jaren zal duren. Belangrijke belemmeringen zijn hoge kapitaalkosten, regelgevingsvertragingen, schaalnadelen ten opzichte van Chinese fabrikanten en terughoudendheid van kleine en middelgrote ondernemingen. De Indiase farmaceutische zelfvoorzieningsstrategie is een langetermijnproject. Zoals het ORF-rapport concludeert: 'Ondanks grensgeschillen en pandemie-gerelateerde zorgen zijn de handelsstromen niet structureel ontkoppeld. De Indiase industrie blijft profiteren van China's kostenvoordeel in plaats van de afhankelijkheid te verminderen.'
Veelgestelde vragen
Welk percentage van India's farmaceutische grondstoffen komt uit China?
India importeert meer dan 70% van zijn actieve farmaceutische ingrediënten (API's) uit China. Voor bepaalde kritieke antibiotica ligt dit cijfer boven de 90%.
Waarom wordt India de 'apotheek van de wereld' genoemd?
India levert bijna 20% van de wereldwijde vraag naar generieke geneesmiddelen, meer dan 50% van 's werelds vaccins en 40% van de Amerikaanse generieke recepten. Het exporteert naar meer dan 200 landen.
Hoeveel medicijnen levert India aan Nederland?
India levert meer dan 50% van alle medicijnen die in Nederland worden gebruikt, waaronder veelgebruikte geneesmiddelen zoals paracetamol, ibuprofen en penicilline.
Wat doet India om de afhankelijkheid van Chinese API's te verminderen?
India lanceerde in 2020 de PLI-regeling voor Bulk Drugs (₹6.940 crore uitgave). Per december 2025 zijn 38 projecten voor 28 kritieke producten in gebruik genomen, met een capaciteit van ~56.800 MT per jaar.
Kunnen Chinese exportbeperkingen Europese patiënten treffen?
Ja. Aangezien meer dan 70% van India's API-behoeften uit China komt, zouden Chinese exportbeperkingen directe gevolgen hebben voor de Indiase geneesmiddelenproductie en binnen enkele weken tekorten veroorzaken in Europese apotheken.
Bronnen
- Observer Research Foundation (ORF) — 'India's Rise as Global Pharmacy Masks Deep Dependence on China' (december 2025)
- Press Information Bureau, Government of India — PLI Scheme for Bulk Drugs update (maart 2026)
- Business Today — 'Domestic API production has begun, but imports still high' (juli 2025)
- Wikipedia — Pharmaceutical industry in India
- BNR Nieuwsradio — 'India als apotheek van de wereld zwaar afhankelijk van Chinese grondstoffen' (juli 2026)
Follow Discussion