Poetin stelt Schröder voor als EU-onderhandelaar: Europa wijst af

Poetins verrassende voorstel krijgt tegendruk in heel Europa

De Russische president Vladimir Poetin heeft voormalig bondskanselier Gerhard Schröder voorgesteld als EU-hoofdonderhandelaar bij vredesbesprekingen over de oorlog in Oekraïne, een suggestie die snel en unaniem is afgewezen door Europese en Oekraïense leiders. Het voorstel, gedaan tijdens Poetins overwinningsdagtoespraak op 9 mei 2026, komt op een moment dat een door de VS bemiddeld drie dagen durend staakt-het-vuren tussen Rusland en Oekraïne tekenen van spanning vertoont.

Spreekend tijdens de ingekorte militaire parade op het Rode Plein in Moskou, beweerde Poetin dat het conflict in Oekraïne 'ten einde loopt' en suggereerde dat Schröder, die van 1998 tot 2005 bondskanselier was, de ideale persoon is om Europa te vertegenwoordigen in onderhandelingen over nieuwe veiligheidsregelingen. De 82-jarige oud-SPD-leider heeft sinds zijn aftreden ongewoon nauwe banden met Poetin onderhouden en lucratieve rollen op zich genomen in Russische staatsenergiebedrijven, waaronder Nord Stream AG, Rosneft en Gazprom.

Europa verenigd in afwijzing

EU-buitenlandchef Kaja Kallas was een van de eersten om het voorstel af te wijzen. Ze zei: 'Als we Rusland het recht geven om een onderhandelaar namens ons aan te wijzen, zou dat niet verstandig zijn.' Ze merkte op dat Schröder, die als 'lobbyist op hoog niveau voor Russische staatsbedrijven' heeft gewerkt, feitelijk 'aan beide kanten van de tafel zou zitten.'

Oekraïens minister van Buitenlandse Zaken Andrii Sybiha stelde onomwonden dat Schröder 'absoluut niet' aanvaardbaar is als vredesonderhandelaar. Duitslands Euroaminister Anna Lührmann zei: 'Schröder heeft in het verleden niet echt laten zien dat hij in staat is om als neutrale bemiddelaar op te treden.'

Duitse ambtenaren noemen het een 'schijnbod'

Duitse regeringsbronnen omschreven het voorstel als onderdeel van 'een reeks schijnboden' van Rusland, en merkten op dat Moskou geen van zijn voorwaarden voor vrede heeft gewijzigd. Minister van Defensie Boris Pistorius noemde de vredesopmerkingen van Poetin waarschijnlijk een 'misleiding' als onderdeel van zijn hybride oorlogsstrategie. Toch riepen sommige SPD-leden op tot voorzichtigheid. De EU-reactie op Russische vredesvoorstellen blijft een punt van discussie.

Poetins veranderende retoriek over vredesbesprekingen

Wessel de Jong, buitenlandcorrespondent, merkte op dat Poetins bereidheid om zelfs maar over onderhandelingen met Europa te spreken een verschuiving betekende. Eerder stond de Russische president erop alleen met de VS te onderhandelen. Poetin toonde zich ook open voor een ontmoeting met president Zelensky in een derde land. Hoge Kremlin-functionarissen hebben echter gewaarschuwd dat een definitief akkoord nog lang kan duren. De rol van voormalige westerse leiders in Oekraïne-diplomatie blijft een terugkerend thema.

Bestand onder druk

Het drie dagen durende staakt-het-vuren dat werd bemiddeld door voormalig president Donald Trump, leek op de laatste dag te verzwakken. Zowel Rusland als Oekraïne beschuldigden elkaar van schendingen. Oekraïne meldde één dode en 19 gewonden door Russische drone- en artillerieaanvallen. Ruslands ministerie van Defensie beschuldigde Kyiv van meer dan 1000 schendingen. Analisten suggereren dat de vredesonderhandelingen Oekraïne-Rusland 2025 een precedent hebben geschapen voor de huidige moeilijkheden.

Wat gebeurt er nu?

EU-ministers van Buitenlandse Zaken zullen naar verwachting het eigen voorstel voor een vredesonderhandelaar bespreken en Poetins keuze afwijzen. Kallas heeft gesteld dat Moskou concessies moet doen, zoals het terugtrekken van troepen uit Moldavië, voordat de EU directe gesprekken met Poetin overweegt. Amerikaanse gezanten Steve Witkoff en Jared Kushner zullen binnenkort Moskou bezoeken. De komende dagen zullen uitwijzen of het bestand kan worden verlengd.

FAQ

Waarom stelde Poetin Gerhard Schröder voor als EU-onderhandelaar?

Poetin stelde Schröder voor vanwege hun langdurige persoonlijke vriendschap en Schröders uitgebreide zakelijke banden met Russische energiebedrijven. Analisten geloven dat Poetin Schröder ziet als iemand die sympathiek staat tegenover Russische belangen.

Waarom wees Europa Schröder af als bemiddelaar?

Europese en Oekraïense leiders wezen Schröder af omdat zijn nauwe banden met Poetin en zijn rollen in Russische energiebedrijven hem ongeschikt maken als neutrale bemiddelaar.

Wat is de status van het door de VS bemiddelde bestand?

Het driedaagse bestand (9-11 mei 2026) is door beide zijden geschonden. Oekraïne meldde slachtoffers, Rusland beschuldigde Oekraïne van meer dan 1000 schendingen. Verlenging is onzeker.

Is Poetin serieus over vredesonderhandelingen?

Hoewel Poetin zei dat de oorlog 'ten einde loopt', bekijken Europese functionarissen zijn opmerkingen met scepsis en noemen ze 'schijnboden'.

Wie kan Schröder vervangen als EU-onderhandelaar?

De EU heeft nog geen alternatieve kandidaat genoemd. De ministers bespreken mogelijke vertegenwoordigers, met de voorwaarde dat deze aanvaardbaar is voor Oekraïne en de EU-lidstaten.

Bronnen

• NOS: Poetin draagt EU-onderhandelaar voor vredesbesprekingen voor
• Al Jazeera: Wie is Gerhard Schröder, Poetins keuze voor vredesbesprekingen?
• The Guardian: EU verwerpt oproep Poetin voor rol Schröder in vredesbesprekingen
• Politico: Kaja Kallas verwerpt Gerhard Schröder als onderhandelaar Rusland-Oekraïne