Russische glijbom: 15 doden in Zaporizja

Bij een Russische aanval met vijf glijbommen op de Zuid-Oekraïense stad Zaporizja zijn zaterdagochtend 10 oktober 2026 minstens 15 mensen gedood, onder wie drie kinderen, en raakten minstens 16 anderen gewond, aldus Oekraïense functionarissen en hulpdiensten. De aanval verwoestte woongebouwen; meer bewoners worden vermist onder het puin, terwijl ruim 80 redders blijven zoeken.

Wat gebeurde er in Zaporizja?

Waarnemend burgemeester Regina Chatsjenko zei dat een flatgebouw op de begane grond werd getroffen, waardoor bovenliggende verdiepingen instortten, en noemde de aanval een treffer in 'ons hart'. De stad telt ruim 710.000 inwoners en ligt minder dan 16 km van het front, wat haar een frequent doelwit maakt. Glijbommen zijn stand-off wapens met stuurvlakken die vanaf afstand worden afgeworpen en moeilijk te onderscheppen zijn. Ze staan centraal in de Russische glijbomtactiek.

Zoek- en reddingsteams werkten de hele dag in de verwoeste wijk. De hulpdiensten meldden minstens 16 gewonden en verwachten dat het dodental stijgt. President Volodymyr Zelensky zei dat nachtelijke aanvallen ook 13 andere Oekraïense regio's troffen.

Waarom Zelensky de aanval Ruslands 'dank' noemde

De aanval volgde uren na de aankondiging van de Amerikaanse president Donald Trump dat hij met Vladimir Poetin een deal had gesloten over de import van Russische diesel. Zelensky noemde de bombardementen Moskou's manier om 'dank' te zeggen en bestempelde de deal als 'een investering in een oorlog die moet eindigen' en als een geschenk aan Poetin.

Trump zei dat Poetin instemde met de levering van ruim 300.000 ton Russische diesel en nog eens 500.000 ton in november — circa 6 miljoen vaten, ongeveer 1,5 dag Amerikaanse vraag. Het Witte Huis presenteerde dit als een manier om de brandstofprijzen voor boeren, veetelers en vrachtwagenchauffeurs te verlagen vóór de tussentijdse verkiezingen van november.

Trump verscherpte ook zijn ruzie met Kiev: Oekraïne had 'een nieuwe leider' nodig en Zelensky was verantwoordelijk voor de hoge Amerikaanse dieselprijzen. Dat volgde op Oekraïense aanvallen op Russische raffinaderijen.

Europese leiders herhalen steun aan Oekraïne

De EU bekritiseerde de diesdeal en beloofde de druk op Moskou te handhaven. Brussel bereidt volgens functionarissen zijn grootste sanctiepakket voor, met ongeveer 1.600 vermeldingen. Duitsland, Zweden en het Verenigd Koninkrijk bevestigden hun steun aan Kiev.

Analisten merkten op dat het dieselvolume politiek explosief is, maar wereldwijd 'geen verschuiving' betekent: een stijging van 5 à 6%. Oekraïne en zijn bondgenoten stellen echter dat symboliek en inkomsten zwaarder wegen dan de vaten.

Recente aanvallen met veel slachtoffers

De aanval van zaterdag past in een dodelijke escalatie. Volgens de VN stegen de burgerslachtoffers in Oekraïne met 55% in de eerste acht maanden van 2026. Een aanval op Kramatorsk doodde 33 mensen, een andere op Pryluky 22.

• Zaporizja, 10 oktober 2026: minstens 15 doden, onder wie drie kinderen
• Kramatorsk, eerder in 2026: 33 doden
• Pryluky, eerder in 2026: 22 doden

Wat dit betekent voor brandstofprijzen en de oorlog

De diesdeal ligt op het snijvlak van de Amerikaanse brandstofprijzenpolitiek en de oorlog in Oekraïne. Trump maakte goedkopere diesel tot een centraal verkiezingsthema, maar critici — onder wie oud-vicepresident Mike Pence — noemden de aankoop verraad. De regeling kan de NAVO-eenheid bemoeilijken nu Europese hoofdsteden de sancties willen verdiepen.

Veelgestelde vragen

Hoeveel mensen stierven bij de glijbomaanval op Zaporizja?

Minstens 15 mensen, onder wie drie kinderen; minstens 16 anderen raakten gewond en meer slachtoffers worden onder het puin gevreesd.

Wat zei Zelensky over de Russische diesdeal?

Hij noemde de aanval Ruslands 'dank' voor de deal en sprak van een geschenk aan Poetin en een investering in de oorlog.

Waarom stemde Trump in met de aankoop van Russische diesel?

Volgens Trump verlaagt de deal de brandstofprijzen voor boeren, veetelers en vrachtwagenchauffeurs vóór de verkiezingen van november.

Hoe reageerden Europese leiders?

De EU bekritiseerde de deal en bereidt haar grootste sanctiepakket voor; Duitsland, Zweden en het VK bevestigden hun steun aan Oekraïne.

Wat zijn glijbommen?

Glijbommen zijn stand-off wapens met stuurvlakken die van afstand worden afgeworpen, wat ze moeilijk te onderscheppen maakt.

Toekomstperspectief

Terwijl redders in Zaporizja naar overlevenden blijven zoeken, zal de diplomatieke nasleep van de diesdeal waarschijnlijk verergeren. Kiev beloofde te reageren en EU-functionarissen zeggen dat de sanctiedruk niet afneemt. De komende weken zullen uitwijzen of Washington's streven naar goedkopere brandstof samengaat met het verklaarde doel de oorlog te beëindigen.