Een jaar na de Trump-Putin-top in Anchorage is de 'geest van Anchorage' verdwenen en liggen de vredesonderhandelingen over Oekraïne nog altijd stil. Op 15 augustus 2025 rolde de Amerikaanse president Donald Trump de rode loper uit voor de Russische president Vladimir Poetin op Joint Base Elmendorf-Richardson in Alaska, waarmee hij brak met het westerse isolement van Moskou. De ontmoeting eindigde abrupt — geen gezamenlijke verklaring, geen persvragen — en de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio zegt nu dat er nooit een akkoord is bereikt. Poetin verklaarde 'Volgende keer in Moskou,' maar een vervolgbijeenkomst kwam er nooit.
Wat gebeurde er tijdens de top van Anchorage?
De Trump-Poetin-top in Anchorage was de eerste door de VS georganiseerde Russisch-Amerikaanse presidentiële ontmoeting sinds 2007 en Poetins eerste bezoek aan de Verenigde Staten sinds 2015. Trump verwelkomde Poetin met een militaire fly-over en liet hem zelfs meerijden in 'The Beast,' de presidentiële limousine. Voormalig Amerikaans ambassadeur John Sullivan noemde de behandeling 'een bondgenoot waardig, in plaats van een tegenstander.' De top werd nauwlettend gevolgd als mogelijke doorbraak voor Oekraïne, maar leverde geen staakt-het-vuren en geen formele overeenkomst op. De vredesbesprekingen tussen Rusland en Oekraïne die zouden volgen, zijn inmiddels stukgelopen.
Waarom liggen de vredesonderhandelingen over Oekraïne stil?
Rusland-expert Hubert Smeets zegt dat het Amerikaanse standpunt sinds Anchorage niet is veranderd: 'Oekraïne moet concessies doen en er komt een staakt-het-vuren zonder Amerikaanse veiligheidsgaranties.' Hoogleraar oorlogsstudies Frans Osinga is het daarmee eens en wijst erop dat Washington nog steeds eist dat Oekraïne grondgebied afstaat en toekomstig NAVO-lidmaatschap opgeeft. Belangrijke knelpunten zijn onder meer:
- Oekraïne moet grondgebied afstaan, waaronder de Donbas
- Oekraïne moet toekomstig NAVO-lidmaatschap opgeven
- Staakt-het-vuren zonder Amerikaanse veiligheidsgaranties
- Rusland eist opheffing van sancties
Volgens Smeets is 'de geest van Anchorage dood, maar ik denk dat die nooit heeft bestaan.' Hij wijst op het ontbreken van een gezamenlijk communiqué en het abrupte einde als bewijs.
Rusland keert zich naar binnen en intensiveert aanvallen
Een belangrijke verschuiving is dat Rusland de VS niet langer als cruciale strategische partner ziet. 'Er is in Rusland geen strategie meer waarin de VS een cruciale rol speelt,' zegt Smeets. Moskou zet nu in op economische en fysieke vernietiging in Oekraïne, waaronder aanvallen op graanexportinfrastructuur. In augustus 2026 trof Oekraïne de Russische graanhaven Novorossiejsk aan de Zwarte Zee, terwijl Rusland Odesa blokkeerde — waardoor de wereldwijde tarweprijzen stegen. Smeets waarschuwt: 'Dat gaan we dit najaar merken, ook in Nederland bij de bakker.'
Zelensky's positie versterkt ondanks rakettencrisis
De frontlinie is nauwelijks verschoven en Rusland houdt ruwweg hetzelfde grondgebied als in het voorjaar van 2022. Osinga zegt dat Oekraïne de Russische logistiek effectief heeft gefrustreerd, wat de positie van president Volodymyr Zelensky versterkt. Toch kampt Zelensky met een kritiek tekort aan Patriot-interceptors — de enige betrouwbare verdediging tegen Russische ballistische raketten. Na een verwoestende aanval op Kiev op 5 augustus 2026, waarbij minstens 17 doden vielen, onderschepte Oekraïne bijna 90% van de 115 drones maar geen van de 24 ballistische raketten. Trump verleende eerst een licentie om Patriots te bouwen, trok dat deels weer in, en de Amerikaanse voorraden zijn met ongeveer 65% gedaald. Smeets zegt dat Zelensky de deuren van het Witte Huis open heeft gehouden maar er weinig voor terugkreeg.
Wat staat de oorlog en Europa te wachten?
Europese en Oekraïense functionarissen accepteren geen bevroren frontlinie meer. Rusland escaleert met hulp van Noord-Korea, die niet langer geheim is, en Moskou kan meer ballistische raketten produceren dan Oekraïne. Oekraïne reageert met langeafstandsdroneaanvallen diep in Rusland, in de hoop de kosten te verhogen en energie-infrastructuur aan te vallen. Osinga zegt dat Poetins prestige aan de oorlog is verbonden, dus hij zal waarschijnlijk niet toegeven. De escalatie van de oorlog in Oekraïne bedreigt nu de mondiale voedselzekerheid en de Europese defensieplanning.
FAQ
Wat was de 'geest van Anchorage'?
Het was het diplomatieke optimisme na de Trump-Poetin-top van 15 augustus 2025 in Alaska, maar er werd geen formele overeenkomst bereikt en experts zeggen dat die nooit echt heeft bestaan.
Waarom eindigde de top van Anchorage abrupt?
De ontmoeting eindigde zonder gezamenlijke verklaring of persvragen. Poetin zei 'Volgende keer in Moskou', maar een vervolgbijeenkomst vond nooit plaats.
Raken de Patriot-raketten van Oekraïne op?
Ja. Oekraïne kampt met een ernstig tekort aan Patriot-interceptors nadat Amerikaanse voorraden naar het conflict met Iran werden omgeleid en een beloofde productielicentie deels werd ingetrokken.
Hoe beïnvloeden aanvallen op graanhavens de wereldwijde voedselprijzen?
Wederzijdse aanvallen op graanhavens aan de Zwarte Zee verstoren de export en drijven de wereldwijde tarweprijzen op; de gevolgen worden tegen het najaar van 2026 in Europa verwacht.
Heeft Noord-Korea de steun aan Rusland vergroot?
Ja. De militaire steun van Noord-Korea aan Rusland wordt nu openlijk erkend en is geïntensiveerd, wat de druk op Oekraïne vergroot.
Follow Discussion