English
Nederlands
Wereldwijde olievoorraden op kritiek dieptepunt
De wereldwijde fysieke olievoorraden hebben een gevaarlijk laag niveau bereikt, waardoor de mondiale markt kwetsbaar is voor explosieve prijsstijgingen bij de geringste nieuwe geopolitieke verstoring, aldus Lucia van Geuns, energie-expert bij het Haags Centrum voor Strategische Studies (HCSS). Ze waarschuwde op BNR Nieuwsradio dat zowel commerciële als strategische olievoorraden bijna uitgeput zijn na maanden van gecoördineerde vrijgaven om de markten te stabiliseren te midden van het Iran-Israël conflict en de sluiting van de Straat van Hormuz. 'We hebben echt de bodem bereikt van de fysieke olievoorraden in de wereld,' zei Van Geuns.
Straat van Hormuz-crisis: markt onder druk
De crisis komt voort uit aanhoudende spanningen. Door de Straat van Hormuz passeert normaal 20 miljoen vaten olie per dag (20% van wereldwijde zeetransport). Tijdens de piek daalde het transport met 95%. In maart 2026 steeg Brent crude 65% ($46 per vat), de grootste maandelijkse stijging ooit. De wereldwijde olieaanvoer daalde met 10,1 miljoen vaten per dag. De Straat van Hormuz olieverstoring blijft de mondiale energiediscussie beïnvloeden.
Strategische reserves wereldwijd slinken
Volgens het Amerikaanse EIA bedroegen de wereldwijde strategische olievoorraden eind 2025 ongeveer 2,5 miljard vaten. Noodvrijgaven door IEA-leden in 2026 hebben deze buffers aanzienlijk verlaagd. De Amerikaanse SPR bevatte 413 miljoen vaten in december 2025 – tegen een capaciteit van 714 miljoen. Japan had 263 miljoen, Zuid-Korea 79 miljoen en India slechts 21,4 miljoen vaten. Van Geuns benadrukte dat het gebrek aan reservecapaciteit de kernkwetsbaarheid is. 'Als er nu iets gebeurt, kan dat leiden tot explosieve prijsstijgingen,' waarschuwde ze. De wereldwijde strategische aardoliereserves zijn nu een kritiek punt voor beleidsmakers.
Azië zwaarst getroffen
Meer dan 80% van de ruwe olie en LNG die door de Straat gaat, is bestemd voor Azië. Japan en Zuid-Korea importeren 80-90% uit het Midden-Oosten. India en Indonesië hebben LPG-tekorten voor koken. 'In dat opzicht wordt een deel van onze wereld hard getroffen,' aldus Van Geuns.
Vraagvernietiging en marktveerkracht
Ondanks het krappe aanbod zijn de olieprijzen relatief gematigd gebleven door vraagvernietiging. Het IEA projecteert een groei van de mondiale olievraag van slechts 0,5-1,1 miljoen vaten per dag in 2026. Het Amerikaanse zomerrijseizoen kan de vraag doen herleven, wat opwaartse druk geeft. 'Dat is slecht voor Trumps kiezers,' merkte Van Geuns op. De impact van olieprijzen op Amerikaanse verkiezingen blijft een belangrijke variabele.
Wat gebeurt er als de Straat heropent?
Zelfs bij volledige heropening zullen markten niet normaal worden, waarschuwt Van Geuns. De structurele uitputting van reserves heeft het schokabsorberend vermogen weggenomen. 'Er hoeft niet veel meer te gebeuren om de prijzen explosief te laten stijgen.'
FAQ: Wereldwijde olievoorraden en prijsrisico's
Wat is de huidige stand van de wereldwijde olievoorraden?
Strategische voorraden bedroegen eind 2025 circa 2,5 miljard vaten, maar noodvrijgaven in 2026 hebben deze aanzienlijk verlaagd. Commerciële reservecapaciteit is grotendeels uitgeput.
Waarom lopen olieprijzen risico op explosieve stijging?
Fysieke reserves staan op een historisch laag niveau en geopolitieke spanningen blijven onopgelost. Elke nieuwe verstoring kan scherpe prijsstijgingen veroorzaken door het ontbreken van buffers.
Welke landen worden het zwaarst getroffen?
Aziatische landen zoals Japan, Zuid-Korea, India, Vietnam en Indonesië, die sterk afhankelijk zijn van Midden-Oosten olie via de Straat van Hormuz.
Hoe hoog kunnen olieprijzen stijgen?
Analisten waarschuwen dat Brent crude $95-$115 per vat kan bereiken als vijandelijkheden escaleren. De Wereldbank projecteert gemiddeld $86/vat voor 2026, met opwaartse risico's.
Wat is vraagvernietiging en hoe beïnvloedt het prijzen?
Vraagvernietiging treedt op wanneer hoge prijzen de consumptie verminderen, wat als rem op prijsstijgingen werkt. De vraag is al lager dan een jaar geleden, wat de markt enigszins in balans houdt.
Follow Discussion