Israël-VS Gezamenlijke Aanvallen op Iran: Operatie Epic Fury Uitgelegd

In een dramatische escalatie van spanningen in het Midden-Oosten lanceerden Israël en de Verenigde Staten op 28 februari 2026 gecoördineerde militaire aanvallen tegen meerdere Iraanse steden, waaronder de hoofdstad Teheran, in wat president Donald Trump beschreef als 'grote gevechtsoperaties'. De gezamenlijke aanval, door de VS gecodeerd als 'Operatie Epic Fury' en door Israël als 'Roaring Lion', vertegenwoordigt een van de belangrijkste directe militaire confrontaties tussen westerse machten en Iran in decennia, gericht op Iraanse raketcapaciteiten, nucleaire infrastructuur en militaire installaties in het hele land.

Wat is Operatie Epic Fury?

Operatie Epic Fury is de Amerikaanse militaire aanduiding voor de gezamenlijke Israëlisch-Amerikaanse aanvallen tegen Iran die op 28 februari 2026 begonnen. De operatie volgt op maanden van planning en voorbereiding tussen de twee bondgenoten, met de verklaarde doelstellingen om dreigingen van het Iraanse nucleaire programma te elimineren, Iraanse raket- en marinecapaciteiten te vernietigen en Teheran te voorkomen kernwapens te verkrijgen. De aanval vertegenwoordigt een grote escalatie in de VS-Iran spanningen die sinds eind 2025 zijn opgebouwd, toen massale anti-regeringsprotesten door Iran zwierven en diplomatieke inspanningen om de nucleaire deal te herleven instortten.

Belangrijke Doelen en Locaties

De aanvallen richtten zich gelijktijdig op meerdere Iraanse steden, met explosies gemeld in Teheran, Isfahan, Karaj, Kermanshah en Qom. Volgens militaire bronnen concentreerden de aanvallen zich op verschillende belangrijke gebieden:

• Teheran: Aanvallen nabij de kantoren van Opperste Leider Ayatollah Ali Khamenei en Revolutionaire Garde hoofdkwartieren
• Isfahan: Nucleaire onderzoeksfaciliteiten en raketproductielocaties
• Kermanshah: Militaire bases en raketopslagfaciliteiten
• Qom: Religieuze en militaire commandocentra
• Karaj: Industriële en militaire infrastructuur

Israëlische functionarissen beschreven de operatie als een 'preventieve aanval' gericht op het neutraliseren van wat zij 'dreigende dreigingen' noemden van het uitbreidende raketprogramma van Iran. De 86-jarige Opperste Leider Khamenei werd naar verluidt verplaatst naar een veilige locatie voordat de aanvallen begonnen, nadat hij enkele dagen voor de aanvallen niet in het openbaar was gezien.

Militaire Strategie en Voorbereiding

Maanden van Planning

Volgens Israëlische militaire functionarissen die tegen Reuters spraken, waren de aanvallen 'maanden in de maak' met de datum weken van tevoren vastgesteld. De operatie omvatte uitgebreide coördinatie tussen Amerikaanse en Israëlische inlichtingen- en militaire troepen, waarbij beide landen zich voorbereidden op wat functionarissen beschreven als 'meerdere dagen' van aanhoudende aanvallen. Dit vertegenwoordigt een afwijking van eerdere, meer beperkte aanvallen en signaleert een uitgebreidere militaire campagne.

VS Militaire Opbouw

De aanvallen volgden op een aanzienlijke Amerikaanse militaire opbouw in het Midden-Oosten, inclusief de inzet van twee vliegdekschipgroepen en extra gevechtssquadrons naar de regio. Deze opbouw, beschreven als de grootste sinds de invasie van Irak in 2003, leverde de nodige vuurkracht voor de gecoördineerde aanvallen. Amerikaanse marineschepen lanceerden Tomahawk kruisraketten als onderdeel van de eerste golf van aanvallen, terwijl Israëlische vliegtuigen precisieaanvallen uitvoerden op specifieke doelen.

Onmiddellijke Gevolgen en Regionale Impact

Luchtruimsluitingen en Noodmaatregelen

Zowel Israël als Iran sloten onmiddellijk hun luchtruim voor burgerluchtvaart na de aanvallen. Israël verklaarde de noodtoestand, met luchtaanvalsirenes die over het hele land klonken terwijl autoriteiten waarschuwden voor mogelijke vergeldingsaanvallen. Het Israëlische Mossad-inlichtingenbureau gebruikte naar verluidt Telegram-kanalen om de Iraanse bevolking op te roepen informatie te delen over 'legitieme protesten tegen het regime', in een poging om doorlopende binnenlandse onrust in Iran te benutten.

Iraanse Vergelding

Iran reageerde snel op de aanvallen door raket- en droneaanvallen te lanceren tegen Noord-Israël en Amerikaanse militaire bases in de Golfregio. Explosies werden gemeld bij Amerikaanse faciliteiten in Bahrein, Qatar, Koeweit en de Verenigde Arabische Emiraten, wat wijst op een brede regionale reactie. Iraanse functionarissen waarschuwden dat ze bereid waren 'deze oorlog te exporteren' over het Midden-Oosten, wat zorgen opriep over mogelijke escalatie waarbij regionale proxy's en bondgenoten betrokken zijn.

Politieke Context en Diplomatieke Ineenstorting

De aanvallen vonden plaats tegen een achtergrond van mislukte diplomatieke inspanningen en escalerende spanningen. Nucleaire onderhandelingen tussen Iran en wereldmachten waren herhaaldelijk vastgelopen gedurende 2025 en begin 2026, terwijl massale anti-regeringsprotesten eind 2025 door Iran zwierven. Deze protesten, beschreven als de grootste sinds de revolutie van 1979, creëerden binnenlandse druk op het Iraanse regime terwijl ze wat westerse machten zagen als een kans om regimeverandering te ondersteunen.

President Trump's aankondiging van de operatie omvatte een direct beroep op het Iraanse volk en leger, waarbij hij leden van de Islamitische Revolutionaire Garde opriep 'hun wapens neer te leggen in ruil voor immuniteit' en Iraniërs aanspoorde 'jullie regering over te nemen'. Deze expliciete oproep tot regimeverandering vertegenwoordigt een significante escalatie in het Amerikaanse beleid ten opzichte van Iran, verdergaand dan eerdere containmentstrategieën naar actieve regimeveranderingsinspanningen.

Internationale Reacties en Zorgen

De internationale gemeenschap heeft ernstige zorgen geuit over het potentieel voor breder regionaal conflict. Regionale actoren zoals Qatar hebben gewaarschuwd dat elke escalatie ernstige gevolgen kan hebben voor de stabiliteit in het Midden-Oosten. De aanvallen hebben angsten opgeroepen voor een bredere regionale oorlog die meerdere staat- en niet-staatactoren in het Midden-Oosten zou kunnen betrekken, mogelijk andere machten aantrekken en wereldwijde energiemarkten verstoren.

Deskundigen waarschuwen dat de situatie een van de gevaarlijkste escalaties in de regio in decennia vertegenwoordigt, met potentiële implicaties voor wereldwijde veiligheid en de internationale orde. De gecoördineerde aard van de aanvallen, gecombineerd met hun schaal en de expliciete politieke doelstellingen gesteld door Amerikaanse leiderschap, suggereert een fundamentele verschuiving in westerse strategie ten opzichte van Iran.

FAQ: Israël-VS Aanvallen op Iran

Wat veroorzaakte de aanvallen op Iran in februari 2026?

De aanvallen werden veroorzaakt door meerdere factoren, waaronder het voortschrijdende nucleaire programma van Iran, mislukte diplomatieke onderhandelingen, massale binnenlandse protesten in Iran en escalerende spanningen tussen Teheran en westerse machten gedurende 2025-2026.

Hoe lang is deze operatie gepland?

Militaire functionarissen geven aan dat de operatie 'maanden in de maak' was met de specifieke datum weken van tevoren vastgesteld, waarbij uitgebreide coördinatie tussen Amerikaanse en Israëlische inlichtingen- en militaire troepen betrokken was.

Wat zijn de belangrijkste doelen van Operatie Epic Fury?

De operatie richt zich op Iraanse raketcapaciteiten, nucleaire infrastructuur, militaire installaties en Revolutionaire Garde faciliteiten in meerdere steden, waaronder Teheran, Isfahan, Kermanshah, Qom en Karaj.

Hoe heeft Iran gereageerd op de aanvallen?

Iran heeft vergeldingsraket- en droneaanvallen gelanceerd tegen Noord-Israël en Amerikaanse militaire bases in de Golfregio, inclusief faciliteiten in Bahrein, Qatar, Koeweit en de VAE.

Wat zijn de potentiële gevolgen voor regionale stabiliteit?

Deskundigen waarschuwen voor potentieel wijdverspreid regionaal conflict dat meerdere staat- en niet-staatactoren zou kunnen betrekken, wereldwijde energiemarkten zou kunnen verstoren en een van de belangrijkste veiligheidscrises in het Midden-Oosten in decennia zou kunnen creëren.

Bronnen

Wikipedia: 2026 Israëlisch–Amerikaanse aanvallen op Iran
CNN Live Updates: Israël-Iran Aanval
Al Jazeera: VS en Israël Vallen Iran Aan
Times Now: Operatie Epic Fury Uitgelegd

'Dit vertegenwoordigt een van de meest substantiële directe Amerikaanse militaire acties in het Midden-Oosten sinds de terugtrekking uit Afghanistan,' merkten militaire analisten op die de operatie beoordeelden. 'De gecoördineerde aard en schaal van deze aanvallen suggereren een fundamentele verschuiving in strategie ten opzichte van Iran.'