Belgische uitvaartondernemers kopen illegaal lichamen bij zorginstellingen

Corruptie in uitvaartbranche blootgelegd in België

Belgische uitvaartondernemers kopen illegaal lichamen van verpleeghuizen en ziekenhuizen via contante betalingen en geschenken aan personeelsleden, blijkt uit onderzoek van VRT's consumentenprogramma WinWin. Het schandaal onthult systematische corruptie waarbij nabestaanden hun wettelijk recht op keuzevrijheid wordt ontnomen.

Omkooppraktijken ontdekt

Het onderzoek toonde aan dat medewerkers van zorginstellingen en minstens één ziekenhuis regelmatig geld aannemen van uitvaartondernemers in ruil voor het ophalen van lichamen. Deze regelingen schenden de Belgische wet, die families het recht garandeert hun eigen uitvaartdienst te kiezen.

"Je moet niet verdienen aan gestorven mensen," getuigde een anonieme uitvaartondernemer over collega's die deze praktijken toepassen. "In sommige rusthuizen komen steeds dezelfde collega's. In ruil voor geschenken zoals champagne en pralines, maar ook voor geld, mogen zij de overledene ophalen. Dit kan oplopen tot 250 euro per lichaam. Deze kosten rekenen ze later gewoon door aan de familie."

Ziekenhuisbetrokkenheid

Meerdere getuigenissen noemden specifiek ZAS Middelheim-ziekenhuis in Antwerpen. Een getuige meldde dat haar de keuze werd ontnomen toen haar familielid overleed. "De mortuariummedewerker beweerde met een vaste ondernemer te werken," legde ze uit. "Toen we protesteerden, werden we afgeblaft en aan de deur gezet."

Een ziekenhuiswoordvoerder noemde het gedrag "onaanvaardbaar" en benadrukte dat hun beleid "100 procent vrije keuze van begrafenisondernemer" garandeert. De instelling heeft getroffen families opgeroepen klachten in te dienen.

Erkenning van de branche

Funebra, de beroepsvereniging van uitvaartondernemers, erkende dat het probleem bestaat. Voorzitter Johan Dexters verklaarde: "Het zou hypocriet zijn om te zeggen dat zulke deals niet bestaan. In bepaalde regio's vormt het zelfs een hardnekkig probleem. De ene begrafenisondernemer brengt elke zondag pistolets naar het rusthuis, de andere geeft geld." Hij benadrukte dat betalen voor lichamen "not done" is.

Nederlandse situatie

In Nederland gelden vergelijkbare regels die familiekeuze beschermen. De Branchevereniging Gecertificeerde Nederlandse Uitvaartondernemingen bevestigt dat wanneer iemand overlijdt in een zorginstelling of ziekenhuis, de familie beslist welke uitvaartondernemer het lichaam ophaalt. Nederlandse ziekenhuisen eisen ook dat families rechtstreeks contact opnemen met uitvaartbedrijven, wat soortgelijke corruptiepraktijken voorkomt.

Het schandaal heeft vragen opgeroepen over toezicht in de uitvaartbranche en bescherming van kwetsbare families tijdens moeilijke tijden. De Belgische autoriteiten worden verwacht de beschuldigingen te onderzoeken en strengere controles in te voeren.