Zon en wind voor het eerst meer stroom dan steenkool

Historisch keerpunt in wereldwijde energietransitie

Voor het eerst in de geschiedenis hebben zonne- en windenergie wereldwijd meer elektriciteit opgewekt dan steenkool, wat een cruciaal keerpunt markeert in de wereldwijde energietransitie. Volgens het Global Electricity Mid-Year Insights 2025 rapport van energiedenktank Ember vond deze historische verschuiving plaats in de eerste helft van 2025, waarbij hernieuwbare energie 34,3% van de wereldwijde elektriciteitsproductie bereikte vergeleken met 33,1% voor steenkool.

Recordgroei zonne-energie leidt de weg

Zonne-energie was de uitschieter met een verbazingwekkende groei van 31% in de eerste helft van 2025 vergeleken met dezelfde periode vorig jaar. Windenergie liet ook sterke groei zien van 7%. "Dit kan een cruciaal keerpunt zijn," stelt het rapport, benadrukkend dat schone energiebronnen voor het eerst gelijke tred houden met de groeiende elektriciteitsvraag.

China's dominante rol in hernieuwbare expansie

China was verantwoordelijk voor meer dan de helft van de wereldwijde zonne-energiegroei, met enorme zonneparken zoals die in Yinchuan die de expansie aandrijven. Het land heeft zijn doelstellingen voor wind- en zonnecapaciteit in 2030 al zes jaar eerder gehaald. India droeg ook significant bij aan de hernieuwbare energieboom, waarbij beide landen dalingen in fossiele brandstofproductie zagen ondanks dat ze 's werelds grootste steenkoolverbruikers zijn.

Regionale verschillen in energiebeleid

Terwijl Azië de hernieuwbare revolutie leidt, zijn de Europese Unie en Verenigde Staten de andere kant op gegaan. In Europa leidden lagere windsnelheden en verminderde waterkrachtproductie tot meer afhankelijkheid van fossiele brandstoffen. De situatie in de VS is zorgwekkender, waarbij de Trump-regering klimaatinitiatieven systematisch afbreekt. "De ergste aanval van het Witte Huis in de geschiedenis op het milieu en de volksgezondheid," volgens milieuorganisaties, heeft ertoe geleid dat het Internationaal Energie Agentschap zijn projecties voor Amerikaanse schone energieproductie in 2030 heeft gehalveerd.

Elektriciteitsvraag en klimaatuitdagingen

De wereldwijde elektriciteitsvraag blijft snel groeien, aangedreven door datacenters, elektrische auto's en bevolkingsgroei. Het feit dat hernieuwbare energie aan deze toegenomen vraag kon voldoen terwijl de fossiele brandstofproductie afnam, vertegenwoordigt een significante prestatie. Hittegolven in 2024 veroorzaakten echter pieken in de elektriciteitsvraag die tijdelijk het fossiele brandstofgebruik verhoogden, wat de voortdurende uitdagingen van klimaatverandering benadrukt.

Toekomstperspectief en beleidsimplicaties

Het Internationaal Energie Agentschap projecteert dat de wereldwijde schone energieproductie tegen 2030 zou kunnen verdubbelen, voornamelijk aangedreven door zonne-energie. Dit hangt echter af van voortdurende beleidssteun en investeringen. De huidige divergentie tussen regio's toont aan dat politiek leiderschap cruciaal blijft voor het versnellen van de energietransitie. Zoals een energieanalist opmerkte: "2025 zou herinnerd kunnen worden als het jaar waarin fossiele brandstoffen hun piek bereikten in de wereldwijde elektriciteitsproductie."