Franse studentenprotesten: 400 scholen dicht, nieuwe mars

De Franse studentenprotesten zijn vrijdag 2 oktober 2026 in een nieuwe, kritieke fase beland. Vakbonden van scholieren en studenten riepen op tot nieuwe landelijke stakingen op dinsdag, nadat een besloten overleg met onderwijsminister Édouard Geffray geen concrete toezeggingen opleverde. Duizenden leerlingen, leraren en schoolpersoneel gingen deze week al de straat op vanwege vervallen schoolgebouwen, overvolle klassen, lange schooldagen en een groeiend lerarentekort.

Waarom protesteren Franse studenten?

De demonstraties begonnen bijna twee weken geleden op het Lycée Saint-Exupéry in Créteil en hebben zich over het hele land verspreid. Studenten eisen betere faciliteiten, kortere schooldagen, meer leraren en betere geestelijke gezondheidszorg voor scholieren. Volgens TIME gaan de klachten ook over klassen van wel 35 leerlingen en het universitaire toelatingssysteem Parcoursup.

Na het overleg van vrijdag op het ministerie van Onderwijs zeiden vertegenwoordigers van studentenvakbonden teleurgesteld te zijn. 'We hebben geen concrete toezeggingen gekregen,' zeiden ze tegen Franceinfo. De door jongeren geleide onderwijshervormingen eisen betere schoolgebouwen en sterkere geestelijke gezondheidszorg.

Reactie van de regering: nieuw actieplan belooft

Geffray zei tegen journalisten volgende week een nieuw actieplan te lanceren, met prioriteit voor lerarentekorten in examenklassen. Hij beloofde ook de dialoog met vakbonden en studentenverenigingen voort te zetten en te onderzoeken hoeveel eisen haalbaar zijn.

Toch is de manoeuvreerruimte van de regering beperkt. Frankrijk bereidt een zware begroting voor 2027 voor met een fiscale aanpassing van €54 miljard, deels via bevriezing van lonen in de publieke sector, aldus CNBC. Het land krijgt te maken met een EU-procedure voor buitensporige tekorten, met een tekort van 5,1% en een schuldquote van 119% van het bbp, terwijl de rente op tienjarige obligaties bijna op een 24-jaarspiek ligt. De protesten botsen zo met een bredere begrotingscrisis in de publieke sector.

Landelijke sluitingen en arrestaties

Ongeveer 400 scholen bleven vrijdag gesloten, meldt NOS. Minister van Binnenlandse Zaken Nuñez zei dat alleen al vrijdag 1.747 mensen werden gearresteerd; het totaal sinds het begin van de protesten komt daarmee boven de 5.000. De meeste demonstraties verlopen vreedzaam, maar sommige ontaardden in geweld: agenten werden bekogeld en voorbijgangers lastiggevallen.

Eerdere berichten van The Independent meldden dat minstens 65 schoolmedewerkers gewond raakten, onder wie 40 schoolleiders, en dat een leraar in Angers met een ijzeren staaf werd geslagen. Geweld werd gemeld in Marseille, Straatsburg, Toulouse, Nantes, Le Havre en Saint-Denis bij Parijs, met onder meer schoolbranden en een in brand gestoken brandweerwagen.

Studentenorganisaties distantieerden zich van het geweld. 'Het is niet gepleegd door scholieren, maar door derden,' zeiden ze.

Wat gebeurt er nu?

Zonder concrete concessies roepen organisatoren studenten op dinsdag 6 oktober 2026 opnieuw de straat op te gaan. De geplande stakingen dreigen honderden scholen gesloten te houden en zetten het onderwijs verder onder druk, dat al worstelt met de wervingscrisis in de Franse publieke sector.

Het protest heeft ook politiek gewicht. Inlichtingendiensten linkten sommige demonstraties aan radicaal-linkse figuren, waaronder La France Insoumise — een bewering die LFI'er Louis Boyard ontkent.

FAQ: Franse studentenprotesten uitgelegd

Waar protesteren Franse studenten over?

Over leraren- en personeelstekorten, slecht gefinancierde en vervallen schoolgebouwen, klassen tot 35 leerlingen, lange schooldagen, extreme hitte in lokalen en het toelatingssysteem Parcoursup.

Wanneer is de volgende staking?

Dinsdag 6 oktober 2026.

Hoeveel mensen zijn gearresteerd?

1.747 op vrijdag alleen; in totaal meer dan 5.000 sinds het begin.

Zijn de protesten gewelddadig?

Meestal vreedzaam, maar sommige escalaties zijn toegeschreven aan een 'gewelddadige minderheid' van niet-studenten.

Wat belooft de regering?

Minister Geffray belooft volgende week een actieplan, met prioriteit voor lerarentekorten in examenklassen en voortgezette dialoog met vakbonden en studentenverenigingen.