Strafrecht Bonaire loopt vast door cellentekort

Gevangeniscrisis in Caribisch Nederland

Het strafrechtsysteem op Bonaire zit muurvast door ernstige overbevolking in de gevangenis, wat leidt tot vrijlating van verdachten, jarenlange vertraging vonnissen en uitgezet van buitenlandse veroordeelden zonder toezicht. Demissionair staatssecretaris Struycken van Rechtsbescherming omschreef de situatie als "zeer zorgwekkend" in een Kamerbrief.

Oorzaken

De crisis ontstond vooral door een toestroom van buitenlandse gedetineerden, met name Venezolanen die op zee werden aangehouden tijdens drugstransporten. Deze groep bezet ruim 25% van de capaciteit van Justitiële Inrichting Caribisch Nederland (JICN). Rivaliserende bendes vormen een extra veiligheidsrisico.

Systemische problemen

De Raad voor de Rechtshandhaving waarschuwt dat chronisch personeelstekort re-integratieprogramma's lamlegt en veiligheid van zowel gedetineerden als personeel in gevaar brengt. Vreemdelingenbewaring functioneert nauwelijks meer.

Regionaal effect

Sint-Maarten kampt met ernstigere problemen: 200+ veroordeelden wachten op opname in een gevangenis voor 80 personen. Rechtbanken legden ruim 300 celjaren op die nog moeten worden uitgezeten, terwijl belastingbetalers €1 miljoen per jaar betalen voor detentie van zware criminelen in Nederland.

Voorgestelde oplossingen

Plannen omvatten uitbreiding van de Bonairiaanse gevangenis tegen jaar einde, versnelde uitzettingen en elektronisch toezicht. Struycken erkent echter dat dit slechts beperkte verlichting biedt voor de escalerende detentieproblematiek in Caribisch Nederland.