Cuba in diepe brandstofcrisis na VS-sancties, toerisme hard geraakt

Cuba's Energiecrisis Bereikt Kritiek Punt

Cuba staat voor de ernstigste brandstofcrisis in decennia, waarbij de communistische regering internationale luchtvaartmaatschappijen heeft gewaarschuwd dat ze de komende maand niet kunnen tanken op de belangrijkste luchthaven van Havana. De crisis ontstaat door het Amerikaanse besluit om olieleveringen vanuit Venezuela—Cuba's belangrijkste energieleverancier—af te snijden en importheffingen te dreigen voor landen die olie aan het eiland leveren.

'Luchtvaartmaatschappijen moeten voor hun terugbrandstof via andere bestemmingen gaan vliegen zoals Panama en de Dominicaanse Republiek,' zegt Rico Luman, sectoreconoom Mobiliteit en Transport bij ING, over de directe impact op de luchtvaart. Volgens de Federal Aviation Administration is A-1-vliegtuigbrandstof niet beschikbaar op de internationale luchthaven José Martí van dinsdag tot 11 maart.

Toerismesector Loopt Zware Klap Op

Cuba's toerisme-industrie, een van de weinige overgebleven bronnen van buitenlandse valuta, lijdt zware gevolgen. De regering is begonnen met het sluiten van resorts en het concentreren van bezoekers in minder hotels om energie te besparen tijdens het hoogseizoen. 'De regering heeft een consolidatiestrategie geïmplementeerd om bezoekers in minder hotels te concentreren en efficiëntie te maximaliseren,' volgens toerisme-industrierapporten.

Bezoekersaantallen zijn gedaald tot slechts 1,8 miljoen internationale reizigers in 2025—het laagste sinds 2002 en een dramatische daling ten opzichte van het piekjaar 2018 met 4,7 miljoen toeristen. Hotelbezetting daalde tot slechts 21,5% in de eerste helft van 2025, met Canada en Rusland als belangrijkste herkomstmarkten ondanks significante dalingen van respectievelijk 12,4% en 29%.

Venezolaanse Olie-afsnijding Creëert Perfecte Storm

De crisis vindt zijn oorsprong in Cuba's decennialange energiepartnerschap met Venezuela. Twintig jaar lang importeerde Cuba gemiddeld 100.000 vaten olie per dag uit Venezuela in ruil voor het sturen van artsen, docenten en veiligheidspersoneel. Deze regeling is nu ingestort na Amerikaanse interventie in Venezuela en dreigementen met importheffingen voor landen die Cuba bevoorraden.

'Het was echt veertig procent van het totaal, dus dat is aanzienlijk,' merkt econoom Rico Luman op over de Venezolaanse olievoorziening. Met Venezolaanse leveringen gereduceerd tot slechts 27.000 vaten per dag in 2025, staat Cuba voor een kritieke energie-kloof, terwijl het 110.000-120.000 vaten per dag nodig heeft en binnenlandse productie slechts 40.000 vaten dekt.

Dagelijks Leven Komt Tot Stilstand

Het brandstoftekort heeft een cascade-effect op de Cubaanse samenleving. Afval wordt niet meer opgehaald omdat vrachtwagens niet kunnen rijden, ambulances en brandweerwagens staan stil, en stroomuitval tot 20 uur is gebruikelijk geworden. De regering heeft noodmaatregelen genomen, waaronder vermindering van openbaar vervoer, verkorting van de werkweek tot maandag tot en met donderdag, en het online geven van sommige universitaire colleges.

Bijna een op de vijf Cubaanse inwoners is de afgelopen tien jaar het eiland ontvlucht vanwege de verslechterende economische crisis, en Nicaragua heeft zijn immigratieregels aangescherpt om te voorkomen dat Cubanen zonder visum het land binnenkomen.

Geopolitieke Spanningen Lopen Op

De crisis vindt plaats te midden van toenemende spanningen tussen Cuba en de Verenigde Staten, die sinds de revolutie van Fidel Castro in 1959 vijandig tegenover elkaar staan. Amerikaans minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio—zelf kind van Cubaanse vluchtelingen en gezien als architect van het Amerikaanse Venezuela-beleid—heeft openlijk regimeverandering in Havana nagestreefd.

Hoewel de Cubaanse regering zegt open te staan voor dialoog met Washington, houdt ze vol dat haar eenpartijstelsel niet ter discussie staat. Rusland, een oude partner, heeft bezorgdheid geuit over de situatie, met Kremlin-woordvoerder Dmitry Peskov die stelt dat Amerikaanse pogingen om Cuba 'te verstikken' problematisch zijn.

Bronnen

Al Jazeera: Hoe Amerikaanse blokkade Cuba verlamt

CiberCuba: Cuba sluit hotels wegens brandstoftekort

EFE: Cuba begint hotels te sluiten en toeristen te verplaatsen

Miami Herald: Cuba verkocht Venezolaanse olie door tijdens crisis