Khamenei beschuldigt demonstranten van Trump behagen in felle toespraak

Iran's opperste leider valt demonstranten en Trump aan

In een felle televisietoespraak heeft Iran's opperste leider Ayatollah Ali Khamenei een verwoestende aanval gelanceerd op anti-regeringsdemonstranten en voormalig Amerikaans president Donald Trump. Hij beschuldigt demonstranten ervan chaos te creëren 'om de president van een ander land te behagen.' De toespraak komt te midden van de grootste protestgolf die Iran heeft gezien sinds de demonstraties van 2022 na de dood van Mahsa Amini.

Harde retoriek en buitenlandse inmenging claims

Khamenei, Iran's hoogste autoriteit, beweerde dat demonstranten 'van hun eigen straten een puinhoop maken om de president van een ander land te behagen' in een duidelijke verwijzing naar Trump. De voormalige Amerikaanse president had eerder op zijn Truth Social platform verklaard dat de Verenigde Staten 'klaar zijn voor actie' als Iran niet stopt met 'gewelddadig doden van demonstranten.' 'Wij zullen hen komen redden,' schreef Trump, wat de spanningen tussen de twee landen verder opdreef.

Ondanks Trump's waarschuwingen beloofde Khamenei dat autoriteiten 'hard zullen optreden tegen demonstranten,' waarbij hij stelde dat Iran 'geen mensen tolereert die zich gedragen als huurlingen voor buitenlanders.' Tijdens zijn toespraak scandeerden supporters 'dood aan Amerika' terwijl hij 'vandalen en relschoppers' veroordeelde die vernielingen hadden aangericht. Hij zei botweg tegen Trump om 'bij zijn eigen land te blijven.'

Protesten bereiken kritieke massa

De protesten, nu in hun 13e opeenvolgende dag, vertegenwoordigen de meest aanhoudende uitdaging voor Iran's theocratische regime in jaren. Wat begon als economische onvrede over exploderende inflatie en valutacollaps is geëvolueerd tot een bredere beweging die de Islamitische Republiek zelf viseert. Volgens BBC-rapporten hebben demonstraties zich verspreid over meer dan 50 steden en dorpen, waarbij demonstranten 'dood aan de dictator' scandeerden in video's die door internationale media zijn geverifieerd.

Iranese autoriteiten hebben gereageerd met een landelijke internetstoring die 85 miljoen mensen treft, waardoor communicatie en organisatie ernstig worden verstoord. Voor het eerst erkende de staatstelevisie de protesten in haar ochtendjournaal, zij het met minimale details.

Toenemende slachtoffers en internationale bezorgdheid

De menselijke tol blijft stijgen. Volgens mensenrechtenorganisaties zijn minstens 45 demonstranten gedood en meer dan 2.270 gearresteerd. Amnesty International meldt dat veiligheidstroepen geweren, hagelgeweren met metalen pellets, waterkanonnen en traangas hebben gebruikt tegen grotendeels vreedzame demonstranten, waarbij minstens drie kinderen onder de doden zijn.

Midden-Oosten-correspondent Daisy Mohr merkt op: 'De meningen verschillen over wat deze protesten uiteindelijk teweeg zullen brengen. We hebben de afgelopen jaren vaker grote protestgolven gezien in Iran die uiteindelijk toch weer met harde hand werden onderdrukt. Maar gisteravond lijkt er wel iets te zijn veranderd. De context is natuurlijk ook anders dan de vorige keren - naast woede, toenemende ontevredenheid en de alsmaar verslechterende economie is er ook druk van buitenaf.'

Economische crisis voedt onrust

De protesten barstten los te midden van ernstige economische verslechtering, waarbij de inflatie in december 2025 42,2% bereikte en de Iraanse rial recorddieptepunten bereikte ten opzichte van de Amerikaanse dollar. Voedselprijzen zijn met 72% gestegen, terwijl gezondheids- en medische goederen met 50% zijn gestegen op jaarbasis, wat onhoudbare omstandigheden creëert voor gewone Iraniërs.

Terwijl de protesten voortduren, kijkt de wereld toe of deze beweging een keerpunt vertegenwoordigt in het politieke landschap van Iran of een nieuw hoofdstuk in de geschiedenis van het regime dat dissidentie met geweld onderdrukt.