EU roept op tot kalmte terwijl Trump Venezuela's president bedreigt

Europese Unie dringt aan op terughoudendheid tijdens Venezuela-crisis

De Europese Unie heeft een gecoördineerde oproep gedaan tot 'kalmte en terughoudendheid van alle actoren' terwijl de politieke onzekerheid in Venezuela toeneemt na de dramatische gevangenneming van president Nicolás Maduro door Amerikaanse troepen. In een verklaring die zondag werd vrijgegeven, benadrukte EU-buitenlandchef Kaja Kallas dat 'het recht van het Venezolaanse volk om zijn toekomst te bepalen moet worden gerespecteerd' en drong er bij alle partijen op aan 'escalatie te vermijden en een vreedzame oplossing voor de crisis te waarborgen.'

De verklaring, gesteund door alle EU-lidstaten behalve Hongarije, vertegenwoordigt het delicate evenwicht dat de unie zoekt terwijl ze de gevolgen navigeert van een van de belangrijkste geopolitieke gebeurtenissen in de recente Latijns-Amerikaanse geschiedenis. 'Het respecteren van de wil van het Venezolaanse volk blijft de enige manier voor Venezuela om de democratie te herstellen en de huidige crisis op te lossen,' stelde de EU-verklaring, waarbij zorgvuldig werd vermeden de Amerikaanse militaire operatie expliciet te veroordelen terwijl Washington werd herinnerd aan zijn verantwoordelijkheden onder het internationaal recht.

Trump's bedreigende retoriek

Ondertussen heeft de Amerikaanse president Donald Trump de spanningen opgevoerd met bedreigende taal gericht aan Venezuela's nieuwe waarnemend president, Delcy Rodríguez. Volgens een rapport in The Atlantic waarschuwde Trump in een telefooninterview: 'Als ze niet doet wat juist is, zal ze een zeer hoge prijs betalen, waarschijnlijk hoger dan Maduro.' De publicatie specificeerde niet wat Trump bedoelde met 'juist' of verduidelijkte de exacte context van zijn opmerkingen.

Deze dreiging komt slechts dagen nadat Amerikaanse speciale eenheden Maduro en zijn vrouw Cilia Flores in een dramatische vroege ochtendoperatie op zaterdag gevangennamen. De voormalige president wordt maandag verwacht in een federale rechtbank in New York, waar hij wordt geconfronteerd met narcoterrorisme-aanklachten die al jaren pending zijn.

Venezolaanse leger steunt Rodríguez

In Venezuela heeft het leger zijn steun uitgesproken voor Delcy Rodríguez, die op bevel van het Hooggerechtshof de rol van waarnemend president op zich heeft genomen. Defensieminister Vladimir Padrino beschreef Maduro's gevangenneming als een 'laffe ontvoering' en activeerde strijdkrachten in het hele land om wat hij noemde 'imperialistische agressie' door de Verenigde Staten af te weren.

In een videotoespraak op zondag beweerde Padrino dat Amerikaanse speciale eenheden de lijfwachten, soldaten en burgers van de president hadden gedood tijdens de operatie, die ook grootschalige luchtaanvallen in het gebied van Caracas omvatte. 'De Venezolaanse strijdkrachten staan verenigd achter onze constitutionele orde en waarnemend president Rodríguez,' verklaarde Padrino, wat aangeeft dat elke Amerikaanse poging om een nieuwe regering te installeren aanzienlijk verzet zal ondervinden.

Achtergrond: Opkomst van Delcy Rodríguez

Delcy Rodríguez, een 56-jarige advocate en carrièrepoliticus, is al decennia een centrale figuur in de Venezolaanse politiek. Volgens haar Wikipedia-biografie diende ze als vicepresident van Venezuela van 2018 tot 2026 en bekleedde ze verschillende sleutelposities, waaronder minister van Buitenlandse Zaken en hoofd van de Bolivariaanse Nationale Inlichtingendienst. Ondanks sancties door de EU, VS en Canada voor vermeende mensenrechtenschendingen, slaagde Rodríguez erin de Venezolaanse economie te stabiliseren en de olieproductie te verhogen ondanks zware internationale sancties.

Haar broer, Jorge Rodríguez Gómez, dient momenteel als voorzitter van de Nationale Vergadering van Venezuela, wat een machtige politieke dynastie creëert die nu haar grootste uitdaging tegemoet gaat.

EU's delicate diplomatieke positie

De EU-verklaring weerspiegelt de complexe positie van de unie over Venezuela. Hoewel de EU consequent heeft volgehouden dat Maduro 'de legitimiteit van een democratisch gekozen president mist' en heeft gepleit voor een door Venezuela geleide overgang naar democratie, wordt ze nu geconfronteerd met het dilemma te reageren op unilaterale Amerikaanse militaire actie die internationale normen schendt.

Europese analisten merken op dat de EU een evenwichtsoefening uitvoert tussen het steunen van democratische principes en het handhaven van internationaal recht, terwijl ze ook haar relatie met de Verenigde Staten onderhoudt. De nadruk van de verklaring op 'alle actoren' die terughoudendheid betrachten, lijkt een subtiele kritiek op zowel Trumps bedreigende retoriek als de mobilisatie van het Venezolaanse leger.

Regionale implicaties en volgende stappen

De crisis heeft schokgolven door Latijns-Amerika gestuurd, waarbij buurlanden nerveus toekijken hoe de gebeurtenissen zich ontvouwen. De EU heeft opgeroepen tot coördinatie met internationale partners om dialoog te faciliteren die leidt tot een onderhandelde, democratische oplossing, terwijl ook wordt geëist dat alle politieke gevangenen in Venezuela onvoorwaardelijk worden vrijgelaten.

Terwijl Maduro zich voorbereidt op zijn rechtszitting in New York en Rodríguez de macht consolideert in Caracas, staat de internationale gemeenschap voor moeilijke vragen over soevereiniteit, interventie en de toekomst van democratie in Venezuela. De komende dagen zullen testen of diplomatieke kanalen kunnen zegevieren over militaire confrontatie bij het oplossen van een van de meest langdurige politieke crises op het halfrond.